بسر مى‌برد و در آن زمان دولت بيدمر از طرف سلطان مصر (برقوق) بر آن منطقه حكومت مى‌كرد و در دمشق مركز دولت بيدمر قضات متعصبى چون عبادبن جماعة شافعى و برخى از فقها مالكى شرايط سختى را براى فقهاى شيعه به‌وجود آورده بودند.

گزارشهاى تاريخى نشان مى‌دهد كه شهيد اول على‌رغم تعصب شديد حاكم بر اوضاع دمشق در قلمرو شيعه‌نشين جبل امل بجز شهرت علمى حائز اقتدار سياسى نيز بوده و عملاً تئورى دولت در دولت را در اين منطقه تنفيذ مى‌كرده است.

از جمله شواهد تاريخى در اين زمينه، گزارشى است كه خوانسارى در روضات الجنات ارائه مى‌دهد كه در برخى از اسناد معتبر به صورت حاشيه بر كتاب اللمعة الدمشقيه چنين آمده است:

شخصى به‌نام محمد جالوشى [١] در منطقه جبل‌عامل در يكى از روستاهاى اين منطقه ادعاى نبوت نمود و توسط شهيد اول تحت تعقيب قرار گرفت و پس از اثبات ارتداد وى و ابطال سحر و شعبده‌هايى كه از او ديده شده بود با اجراى حدّ، اعدام گرديد. [٢]

پس از مرگ وى كه نخست از شيعيان و در مسلك شاگردان شهيد محسوب مى‌شد يكى از پيروان متعصب او نوشته‌اى را به‌عنوان معتقدات شيعه و شهيد به امضاى تعداد زيادى از مردم منطقه رسانيد و آن را براى قضات صيدا، بيروت و دمشق فرستاد. [٣]

اختناق و شهادت

محاكمه شهيد در دادگاه دمشق توسط قاضى معروف شام، به‌نام عبادبن جماعة شافعى انجام گرفت و محكوم به يكسال زندان گرديد. در گزارشهاى تاريخى، نوع اتهامات شهيد در دادگاه دمشق مشخص نشده است، لكن از قرائن و شواهد چنين برمى‌آيد كه اتهام وى ارتداد و مستند آن اعتقادات شيعه در زمينه ائمه اهل‌بيت (ع) و برخى از صحابه و فتوا به

[١] . سيدمحسن امين در اعيان الشيعه وى را به نام يالوشى ياد كرده و او را به روستاى يالوشى در جبل‌عامل‌نسبت داده است. ج ١٠، ص ٦٠.

[٢] . روضات الجنات، ج ٧، ص ٤.

[٣] . يكبار در ملاقاتى كه بين اين دو فقيه معاصر رخ مى‌دهد عبادبن جماعه به استهزا خطاب به شهيد كه جثه كوچكى داشته مى‌گويد از پشت اين دوات صدايى مى‌شنوم ولى كسى را نمى‌بينم، وى بى‌درنگ پاسخ مى‌دهد كه ابن الواحد نمى‌تواند بيش از اين بزرگ باشد. ابن جماعه داراى جثه‌اى تنومند بوده است. روضات الجنات، ج ٧، ص ١٤.