نجاشِی به پيامبر صلِّی الله علِیه و آله رسيد، پِیامبر به اصحاب خود فرمود: تواضع و فروتنِی، موجب افزايش منزلت انسان مِی‌شود، پس تواضع كنيد تا خداوند بر مقام شما بيفزايد. گذشت موجب افزايش عزت است پس بگذرِید تا خداوند بر عزت شما بِیفزاِید.[١]

١٢. عذرخواهِی از روِی تواضع

روزِی امِیرمؤمنان علِی علِیه السلام در زمان خلافت خود دِید زنِی مشک آبِی را به دوش گرفته و مِی‌رود. آن حضرت مشک را گرفت و تا مقصد رساند، ضمنا از وضع او پرسش نمود. زن گفت: علِی‌بن‌ابِی‌طالب همسرم را به مأمورِیت فرستاد و او شهِید شد. حال چند کودک ِیتِیم براِیم باقِی مانده و قدرت اداره زندگِی آنان را ندارم و خدمت‌کار مردم هستم. امام علِی بعد از حمل بار برگشت و آن شب را با ناراحتِی گذراند و صبح سبد طعامِی با خود برداشت و به طرف خانه زن روان شد و در زد و فرمود: براِی کودکانت قدرِی طعام آورده‌ام!

زن در را باز کرد و گفت: خدا از تو راضِی شود و بِین من و علِی‌بن‌ابِی‌طالب حکم کند «چون حضرت را نمِی‌شناخت از او بدگوِیِی کرد» حضرت قدرِی با بچه‌هاِی ِیتِیم بازِی کرد و با مهر و محبت پدرانه قدرِی کباب همراه با خرما به دهان بچه‌ها گذاشت و هر بار مِی‌فرمود: فرزندم! علِی را حلال کن! اگر در کار شما کوتاهِی کرده است.

در اِین بِین اتفاقاً زنِی که امام علِی علِیه السلام را مِی‌شناخت وارد منزل شد. به محض ورود با عجله خود را به زن صاحب‌خانه رساند و گفت: واِی بر تو! اِین مرد پِیشواِی مسلمانان و زمامدار کشور، علِی‌بن‌ابِی‌طالب است. زن که از گفتار خود شرمنده شده بود با شتاب خدمت حضرت آمد و گفت: ِیا امِیرمؤمنان شرمنده‌ام من را ببخشِید! حضرت فرمود: چرا تو شرمنده باشِی از اِینکه در کار تو و کودکانت کوتاهِی شده من از تو عذرخواهِی کرده و و شرمنده‌ام! [٢]

امِیرمؤمنان علِیه السلام فرمود: (بِخَفْضِ الْجَنَاحِ تَنْتَظِمُ الْامُورَ!) با تواضع کارها نظم و سامان مِی‌ِیابد.[٣] در جاِی دِیگر فرمود: (ثَلَاثٌ هُنَّ رَأْسُ التَّوَاضُعِ: انْ ِیَبْدَءَ بِالسَّلَامِ مَنْ لَقِِیَهُ وَ ِیَرْضَى بِالدُّونِ مِنْ شَرَفِ

[١] اصول کافِی، کلِینِی، محمد بن ِیعقوب، ط الاسلامية، ج ٢ ص: ١٢١.

[٢] بحار الأنوار، ط دارالاحِیاءالتراث، علامة مجلسِی، ج ٤١، ص: ٥٢.

[٣] کنز العمّال، حدِیث ۶۹۰.