جلوه‌های دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٢٨١ - ٢٦ لیستی از لشگریان عقل یا جهل

به آنان بگو: اگر همه جن و انس گِرد هم آِیند، نظِیر اِین قرآن را نمِی‌توانند بِیاورند، هرچند بعضِی پشتِیبان بعض دِیگر باشند. [١]

٢٦. لِیستِی از لشگرِیان عقل ِیا جهل

امام صادق علِیه السلام به اصحاب خود فرمود: عقل و جهل را با لشكرِیانش بشناسيد تا هدايت شويد... سپس فرمود: خداوند براى هر‌ِیک از عقل و جهل هفتاد و پنج لشكر قرار داده است: وزير و پشتيبان عقل و جهل عبارت است از:

خِیر وزير و پشتيبان عقل است در مقابل آن شر که وزير و پشتيبان جهل است. ايمان و در مقابلش كفر، تصديق حق، در مقابل انكار حق، امِید در مقابل نا امِیدى، عدل در مقابل ظلم، خوش‌بينى و رضا در مقابل بدبينى، سپاسگزارى در مقابل نمك‌نشناسى، امِید به خدا در مقابل ناامِیدِی، توكّل به خدا در مقابل حرص، نرم دلى در مقابل سخت‌دلى، مهر در مقابل كينه، داناِیى در مقابل نادانى، زيركى در مقابل كودنى، عفت در مقابل شهوترانِی، زهد در مقابل دنياپرستى، خوشخوِیى در مقابل بدخوِیى.

ترس از خدا در مقابل بى‌باكى،فروتنى در مقابل تكبر، آرامش در مقابل شتاب‌زدگى، حلم در مقابل سبكى و جلفى، كم‌گوِیى در مقابش پرگوِیى، پذيرش حق در مقابل سركشى، ِیقِین در مقابل شك و ترديد، صبر در مقابلش بيتابى، گذشت در مقابل انتقام‌جوِیِی، بِی‌نِیازِی از مردم در مقابل نيازمندى، تذكر در مقابل غفلت، ذکر خدا در مقابل فراموشى، مهر ورزى در مقابل بى‌علاقگى، قناعت در مقابل حرص.

مواسات با دِیگران در مقابل خود‌دارِی از کمک به دِیگران، دوستى در مقابل دشمنى، وفادارى در مقابل پيمان‌شكنى،فرمان‌برى در مقابل نافرمانى، خودنگهدارِی در مقابل گردن‌كشى، سلامت نفس در مقابل ماجراجوِیى، محبت در مقابل بغض، صداقت در مقابل دروغ‌گوِیِی، درستى در مقابل بيهودگى، امانت در مقابل خيانت، اخلاص در مقابل رِیاکارِی، شجاعت در مقابل ترس، راز دارى در مقابل افشاگرِی، حفظ در غياب دِیگران در مقابل دوروِیى. پرده پوشى در مقابل افشاء اسرار.

[١] نکته‌هاِی برگزِیده، ص: ٢٠٧.