جلوههای دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٧٠ - ٢٣ علاقه شديد میرزاى شيرازى به علم
ابوعلِی سِینا، گرچه داراِی حافظه و استعداد فوقالعادهاِی بود، اما در عِین حال از دو چِیز غفلت نمِیکرد: ١. پشتکار و شب زندهدارِی. ٢. قدرت معنوِی و استمداد از خداوند. او درباره خود چنِین مِیگوِید:
چون به سنّ بلوغ رسِیدم، من را به معلم قرآن سپردند و بعد به معلم ادب. استاد من را به خواندن کتابهاِی: الصفات، غرِیب المنصف، ادب الکتاب، اصلاح المنطق، العِین، دِیوان ابنرومِی، تصرِیف مازنِی و کتاب نحو سِیبوِیه تشوِیق کرد و من آنها را در مدّت ِیک سال و نِیم حفظ کردم. در سن ده سالگِی علم فقه را خواندم و قرآن کرِیم را هم به طور کامل حفظ کردم. در دوازده سالگِی فتوِی مِیدادم.
کتاب قانون را در شانزده سالگِی نوشتم. اِین کتاب در علم پزشکِی، صدها سال در دانشگاهها و مراکز علمِی فرانسه و اِیتالِیا تدرِیس مِیشد و مورد استفاده دانشمندان بزرگ شرق و غرب بود. اِین کتاب با شرحهاِی متعددِی در قرن پانزدهم به زبان لاتِینِی پانزده بار ترجمه شد. چاپ کتاب قانون در پنج جلد از اوائل قرن ١٨ تا اوائل قرن ١٩ مرتّب ادامه داشت. [١]
نــابــــرده رنـج، گنـــج مِیســــر نمـــِیشــود مـزد آن گرفت جـان بـــرادر،که کار کــرد
هر کـو عمــــل نکــرد و عنـاِیت امِیـد داشــت دانــه نکــاشت ابلـه و دخـل انتظـار کـرد
٢٣. علاقه شديد مِیرزاى شيرازى به علم
مرحوم مِیرزاِی شيرازى رحمه الله علاوه بر آموزش علم فقه، شاگردانش را به مسائل عرفى جامعه و برخورد شايسته با مردم تشوِیق مِیكرد. روزِی مرحوم مِیرزا حالش خيلى بد شد تا جاِیِی که برخِی گفتند: احتمالاً به حالت کُما رفته است. ولِی با اِین حال تردِید داشتند.
فرزند اِیشان فوراً گفت: يك مسئله فقهى عنوان كنيد اگر اِیشان در حال کُما نباشد قطعاً جواب را خواهد داد. از اِیشان پرسِیدند: آيا خوردن سوختههاى نان جايز است يا خِیر؟ مرحوم مِیرزا در همان حالت با چشم بسته جواب داد: چون از خبائث است خوردنش جايز نِیست.[٢]
[١] نقش پِیامبران در تمدن انسان، ص: ١٧٢.
[٢] مجله نور علم، دوره چهارم شماره هفتم و هشتم ص: ٤٣.