جلوه‌های دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٣١٨ - ٣٢ ضمانت روزی برای پرهیزکاران منوط به تلاش

Q نکته: در حدِیث فوق از شِیعِیان خواسته شده که سعِی کنند خودشان را به بالاترِین مراحل تقوِی برسانند به نحوِی که اگر در شهرِی حضور داشتند کسِی در تقوِی پِیش‌تاز از آنان نباشد. از اهمِیت و ارزش تقوِی همِین بس که خداوند در ابتداِی سوره بقره هداِیت را تنها مخصوص متّقِین دانسته است. (ذلكَ الكِتابُ لارَيْبَ فيه هُدىً للمُتَّقين) [١]

٣٢. ضمانت روزِی براِی پرهِیزکاران منوط به تلاش

عمر‌بن‌مسلم يكى از ياران امام صادق علِیه السلام بود. مدتى خدمت آن حضرت نيامد، امام جوياى حال او شد، اصحاب عرض كردند: او تجارت را ترك كرده و مشغول عبادت شده است.حضرت او را دعوت کرد و به او فرمود: واى بر تو آيا نمِی‌دانِی كسى كه در طلب روزى تلاش نكند دعايش مستجاب نمِی‌شود؟ سپس فرمود: هنگامى كه آيه: (وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجا ِوَ يَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لايَحْتَسِبُ)[١]نازل شد گروهى از اصحاب پيامبر صلِّی الله علِیه و آله درِ خانه‌هاِیشان را به روى خود بستند و مشغول عبادت شدند و گفتند: خداوند روزى ما را عهده‌دار شده است! چون اين قضيه به گوش رسول اکرم رسيد حضرت فرمود: هر كس چنين كند دعايش مستجاب نمِی‌شود سپس فرمود: بر شما باد به سعى و تلاش در زندگى.[٢]

Q نکته: درست است که خداوند به متقِین وعده داده که از جاِیِی که گمان نَبَرند روزِی مِی‌دهد و اسباب خروج از مشكلات زندگى براِی آنها فراهم کند ولِی اِین بدان معنِی نِیست که انسان طبق وظِیفه خود دنبال روزِی و کار و تلاش نرود و براِی رفع گرفتارِی خود کار مناسب با آن را انجام ندهد بلکه مراد اِین است که خداوند در ضمن تلاش براِی روزِی و تلاش براِی رفع گرفتارِی او را کمک خواهد نمود. امام صادق علِیه السلام فرمود: خداوند امور عالم را برطبق علل و اسباب پِیش برده و هرگز کارِی را بدون سبب انجام نمِی‌دهد. (أَبَى اللَّهُ أَنْ يُجْرِيَ الْأَشْيَاءَ إِلَّا بِأَسْبَاب فَجَعَلَ لِكُلِّ شَيْ‌ء سَبَباً)[٣]

به قول معروف از تو حرکت از خدا برکت. اصحاب پِیامبر گمان مِی‌کردند که با ضمانت روزِی براِی پرهِیزکاران، دِیگر نِیازِی به تلاش از طربق اسباب نِیست. رسول‌خدا اِین خطاِی اعتقادِی را به آنان تذکر داد که نه تنها اِین اعتقاد، باور صحِیحِی نِیست بلکه بِیکارِی مانع استجابت دعا مِی‌شود.

[١] سوره طلاق، آِیه ٢.

[٢] بحار الأنوار، ط دارالاحِیاءالتراث، علامة مجلسِی ج ٢٢ص: ١٣١.

[٣] الكافي، طبع دار الکتب الاسلامية، ج‌١، ص: ١٨٣‌.