رهاورد خرد، ترجمه تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٢٥ - سفارش كوتاهى ديگر به امير مؤمنان
(١) اى على، اگر در بنه خود مارى ديدى (بيدرنگ) آن را مكش تا سه بار در آن برآيد و چون چهارم بارش ديدى آنگاه بكش كه كافر مارى است.
(٢) اى على، اگر مارى را در راهى ديدى بكش كه من با جنّيان شرط نهادهام كه به صورت مارها پديدار نشوند.[١] (٣) اى على، چهار خوى از تيرهبختى است: چشم خشكى و سنگدلى و دراز آرزويى، و دنيا دوستى كه (همه) از بدبختى باشد.
(٤) اى على، چون تو را پيش رويت بستايند بگو: بار الها مرا بهتر از آنچه (اينان) مىپندارند بدار و آنچه را از من نمىدانند بر من بيامرز، و مرا بدان چه مىگويند باز خواست مكن.
(٥) اى على، چون هماغوشى كنى بگو: بار الها ما را از ابليس بر كنار دار و ابليس را از آنچه نصيب ما سازى دور گردان. كه اگر فرزندى براى شما مقدّر باشد هرگز ابليس بدو زيانى نرساند.
(٦) اى على، خوراك را با نمك آغاز كن و هم بدان پايان ده چه نمك داروى هفتاد بيمارى باشد كه كمترين آنها ديوانگى و خوره و پيسى است.[٢] (٧) اى على، بر اندام خويش روغن بينداى كه ابليس تا چهل شب بدان كس كه روغن ماليده باشد نزديك نشود.[٣] (٨) اى على، در شب نيمه ماه و نخستين شب ماه با همسرت هماغوشى مكن، نبينى كه غش زده را به نخستين شب و شب نيمه ماه عارضه غش بسيار رخ نمايد؟[٤] (٩) اى على، چون پسرى يا دختريت زاده شود، در گوش راستش اذان و در گوش چپش اقامه بگو كه ابليس هرگز بدو زيان نرساند.[٥] (١٠) اى على، (نمىخواهى كه) تو را به بدترين مردم آگاه سازم؟ (امير مؤمنان گويد) گفتم: چرا، اى پيامبر خدا. گفت: كسى است كه خطا را نبخشد و از لغزش در نگذرد. (آنگه فرمود): آيا تو را به
[١] ممكن است اين حديث و حديث پيش از آن بر انواع و اقسام مار حمل شود و نيز بر حالات گوناگون مار حمل گردد و شايد بيانى كه در حديث امده اشاره بر اين باشد كه پليدى مار از خباثت ذات اين جانور است.
[٢] اين رهنمايى( بهداشتى) از آن سبب باشد كه سرچشمه بسيارى از بيماريهاى مربوط به غذا و هضم در معده است و نمك خوردن پيش و پس از غذا زبرى( يا حالت اسيدى) خاصّى در معده پديد مىآورد كه موجب سهولت هضم مىشود و خوب هضم كردن تأثير طبيعى در بهداشت بدن از بيماريهاى بسيار دارد.
[٣] از جهت نظافت يا خاصيّتهاى طبيعى روغن يا امور ديگرى كه بر ما پوشيده است و خدا از آن آگاه است.
[٤] از آنجا كه ماه بر كره زمين تأثيرى طبيعى دارد و آثارى در موادّ زمينى پديد مىآورد ممكن است در مزاج نيز مؤثّر شده و اثراتى بر اولاد و اعقاب آدمى بگذارد.
[٥] اين دستور در سنّت آمده و تأكيد بسيار بدان شده است چنان كه خود رسول اكرم صلّى الله عليه و آله هنگام ولادت حسنين عليهما السّلام چنين كرد.