هر گاه آب خود به خود بر آن گذرد به پنج وسق‌[١] برسد در آن ديه يك باشد و اگر با دلو و چرخ (و دستگاه) آبش دهند نيم عشر (زكات) دارد، (و) براى نادار و دارا (پرداختش يكسان است) و از ديگر حبوبات يك مشت و دو مشت (زكات) برآيد. زيرا خداوند هيچ كسى را جز به اندازه تواناييش تكليف نفرموده و بنده بر بيش از توان خود مكلّف نشده است. و وسق، شصت صاع، و صاع، شش رطل است كه چهار مدّ باشد و مدّ دو رطل و يك چهارم به رطل عراقى است. امام صادق ٧ فرمود: (صاع) نه رطل عراقى و شش رطل مدينه است.

(١) زكات فطر براى هر سرى از كوچك و بزرگ، آزادمرد يا بنده واجب است و مقدارش از گندم نيم صاع و از خرما و كشمش يك صاع‌[٢] است. و روا نيست كه جز به معتقدان به ولايت (شيعه امامى) داده شود، زيرا (پرداخت) واجب است.[٣] (تبصره) بيشترين مدّت حيض ده روز و كمترين مدّتش سه روز است. مستحاضه غسل كند و نماز خواند. و حائض نماز نخواند و قضايش را هم نگزارد. (امّا) روزه را (در زمان حيض) نگيرد ولى (به روزهاى ديگر) قضايش را بگيرد.

(٢) ماه رمضان را با ديدن (هلال) آن روزه گيرند و با ديدن هلال (شوّال) افطار كنند. نماز تراويح‌[٤] در جماعت روا نيست. روزه داشتن سه روز از هر ماه (مستحب) است، و روزه پنجشنبه از دهه آخر (هر ماه) و روزه ماه شعبان نيكوست و سنّت باشد. و پيامبر ٦ فرمود: «شعبان ماه من و رمضان ماه خداوند است» و اگر قضاى (روزه) ماه رمضان را به صورت پراكنده بگيرد پاداش دارد.[٥]

[١] پنج وسق تقريبا برابر ٢٨٥ من تبريز است كه از قرار هر من ٣ كيلوگرم، ٨٥٥ كيلوگرم مى‌شود.- م.

[٢] در العيون به جاى« من الحنطة نصف صاع و من التّمر و الزبيب صاع»[ من الحنطة و الشعير و التّمر و الزّبيب صاع و هو اربعة امداد- از گندم و جو و خرما و كشمش يك صاع است كه چهار مدّ باشد] آمده است.

[٣] حقّ واجب بايد حتما به شايستگانش پرداخت شود.- م.

[٤]« تراويح» جمع ترويح و بر اطلاق نامى است براى جلسه، سپس نام هر نوبت نشستن و آسودن مردم بعد از هر چهار ركعت نماز شبهاى رمضان را به اين نام خوانده‌اند و نيز خود ركعتهاى آن را« تراويح» گفته‌اند چه نمازگزار پس از هر چهار ركعت مى‌آسايد. گزاردن تراويح به صورت جماعت بدعتى است كه نه در زمان پيامبر خدا ٦ و نه در ايّام ابو بكر و نه در آغاز دوران عمر، مرسوم بوده ولى چنان كه در روايت آمده عمر آن را معمول داشت و مردم هم از او پيروى كردند.

[٥] در يكى از نسخه‌ها به اضافه آمده است‌[ و صوم رجب هو شهر اللَّه الاصمّ و فيه البركة- و روزه ماه رجب كه همان ماه خداست، و در روزه داشتنش بركت باشد.]