یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٩ - یادداشتهای متفرقه

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ١١٨

دان صاف و زلال ...) و مسئله حافظ استمرار ملیت و وحدت تاریخی و رابطه و پیوند با گذشته و طرد انقلاب کلی و دگرگونی

٣. دو نوع تقریر درباره تغییر همه چیز: یکی فلسفی از راه حرکت عمومی، یکی اجتماعی از راه ماتریالیسم تاریخی

٤. مثالها برای تغییر نیازها: فزونی جمعیت، تکامل صنعت، تکامل علوم و فلسفه اجتماعی و پیدایش مؤسسات ابتکاری جدید از قبیل بیمه و بانک و سرقفلی، مسئله ترافیک [که] ناشی است هم از فزونی جمعیت و هم از تکامل صنعت [١]، مقررات بین المللی هواپیمایی، کشتیرانی، حتی فضایی

٥. اینکه جانشین شدن اتومبیل به جای الاغ مستلزم این نیست که قوانین حقوقی مربوط به غصب و ضمان و وکالت و ارث در بین ایندو نیز متفاوت باشد.

٦. مسئله روح زمان و اینکه ترقی زمان مشروط است به انجام انسان نقش اساسی اختیاری خود را و انجام ایدئولوژیها و فلسفههای اجتماعی نقش خود را، و اشتباه افراد در این جهت و ضرورت مبارزه انسان با انحرافات زمان از قبیل هروئین و بمب و هیپیگری

٧. به دلیل امکان انحراف، معیاری باید در کار باشد. اسلام معیاری است برای ما که بدانیم چه چیز را بپذیریم و چه چیز را طرد کنیم.

٨. اسلام راهنمایی است، مدار است، فلسفه اجتماعی است، ایدئولوژی است، نیروی محرک و در عین حال کنترل کننده است، از قبیل کفش و کلاه و جامه نیست که کهنه شدنی باشد، لهذا «بنی آدم اعضای یک پیکرند» کهنه نمیشود.

٩. حرکت کشتی در این اقیانوس مستلزم این است که لنگر محکمی داشته باشیم.