پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٢٤ - هركس بر طبق حكم خدا حكم نكند

انكار چنين حكمى بازگشت به انكار قرآن يا رسالت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله كند.

امّا اگر فقط برخلاف «ما انزل اللَّه» حكم كند و سرچشمه آن مثلًا هواى نفس باشد نه انكار توحيد يا نبوّت موجب كفر نخواهد شد.

همين دستور در آيه ٤٨ همين سوره (مائده) نيز آمده، در آنجا كه مى‌فرمايد:

«فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ»: «پس بر طبق آنچه خدا نازل كرده، در ميان آنها حكم كن». و در آيه ٤٩ كه مى‌فرمايد: «وَأَنْ احْكُمْ بَيْنَهُمْ بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ»: «و در ميان آنها (اهل كتاب)، طبق آنچه خداوند نازل كرده، داورى كن». و آيه ٥٠ كه مى‌فرمايد: «أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنْ اللَّهِ حُكْماً لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ»:

«آيا آنها حكم جاهليّت را (از تو) مى خواهند؟! و چه كسى بهتر از خدا، براى قومى كه اهل ايمان و يقين هستند، حكم مى كند؟!».

اين آيه شش‌گانه همه تأكيدى بر اين معنا است كه حكم فقط حكم اللَّه است.

اين تعبيرات گوناگون و تأكيدات متوالى در شش آيه فوق در يك سوره و در كنار هم دليل بر اين واقعيت است كه هيچ مقامى حق قانون‌گذارى جز خدا ندارد، و هركس برخلاف حكم اللَّه فتوا دهد، يا قضاوت، يا حكومت كند.

مرتكب گناه عظيم و ظلم و ستم شده، و گاه لباس ايمان را نيز از تن بيرون مى‌كند.

به اين ترتيب توحيد حاكميّت تشريعى و انحصار قانون‌گذارى در ذات پاك خداوند و انحصار حكم در حكم اللَّه به ثبوت مى‌رسد.

در پنجمين آيه سخن از مقام و منصب قضاوت است و آن را مخصوص‌