تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٩ - ب - موضوعات اين سوره

آن گاه سخن در باب سيطره مرد است بر زن در حدود شريعت و در باب زنان فاضله و صلح ميان زن و شوى و رعايت عدالت و گرايش به واقعيت در تشكيل خانواده و سرانجام در بعضى موارد ارث.

موضوع ديگرى كه در آيات (٢٦- ٣٢) از آن بحث مى‌شود مربوط است به احترام و ارزش مال و جان آدمى و ضرورت حفاظت از آنها و عواملى كه آدميان را وا مى‌دارد كه به مال و يا جان ديگرى دست تطاول دراز كند، چون جهل و حسد.

سومين موضوع كه در اين سوره، در آيات (٣٦- ٤٠) مورد بحث واقع شده ضرورت احسان است در حق ضعفا، و حرمت بخل و انفاق مال از روى رياء.

امّا موضوع اصلى كه بيشتر آيات سوره نساء از آن سخن مى‌گويد موضوع حكومت اسلامى است در وجوه مختلف آن، مثلا در آيات (٤١ و ٤٢) مى‌بينيم كه سخن از اين است كه رسول بر امت خود شاهد، يعنى حاكم است و عصيان در برابر او حرام است و نيز شهادت را نبايد كتمان نمود.

و در آيات (٤٤- ٥٧) به طور تفصيل از نقش علم در اقامه حق و مسئوليت دانشمندان در اداى امانت دانش از طريق بيان حقايق بدون تغيير و تحريف و نيز جريمه دروغ بستن بر خدا، همچنين بيان صفات نكوهيده اين كسان. در اين آيات پرده از روى تقلّبشان برداشته مى‌شود و نيّات فاسدشان به رسوايى مى‌كشد.

در آيات (٥٨- ٧٠) سخن قرآن از ارزشهايى است كه سياست اسلامى بر آن متّكى است و برجسته‌ترين آنها اداء امانت (اداى حقوق مردم) است و داورى به عدالت.

آن گاه در همين آيات از فرمانبردارى پيامبر و اولو الامر و حرمت فرمانبردارى از طاغوت و صفت كسانى كه از/ ٦ طاغوت پيروى مى‌كنند سخن گفته شده. قرآن اين گروه را كه پيرو طاغوت‌اند منافقان ناميده، زيرا منافقان همواره از فرمانبردارى رسول در جنگها سر بر مى‌تافتند و مى‌گريختند.

سپس بحث در ارزش دفاع از مستضعفان است در سياست اسلامى. آيات (٧٧- ٧٩) و نيز آيات (٨٠- ٨٧) دو موضوع را در بردارند.