تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٩٨ - چه كسانى كافر شدند؟

«وَ قالَتِ الْيَهُودُ وَ النَّصارى‌ نَحْنُ أَبْناءُ اللَّهِ وَ أَحِبَّاؤُهُ قُلْ فَلِمَ يُعَذِّبُكُمْ بِذُنُوبِكُمْ بَلْ أَنْتُمْ بَشَرٌ مِمَّنْ خَلَقَ‌- يهوديان و مسيحيان گفتند كه ما فرزندان و دوستان خدا هستيم بگو پس چرا شما را به پاداش گناهانتان عذاب مى‌كند؟ بلكه شما انسانهايى از جمله آفريدگان هستيد.» بنگر كه چسان خداى تعالى آنان را رسوا مى‌كند و بدعتشان را تكذيب مى‌نمايد و بدون مقدمه بى اين كه اين مسئله را مورد مناقشه قرار دهد كه آيا ايشان فرزندان خدايند يا نه، مسئله مسئوليت را مورد مناقشه قرار مى‌دهد. و مى‌گويد: هدفى كه شما از پى اين دعاوى تعقيب مى‌كنيد رهايى از زير بار مسئوليت اعمالتان است.

هرگز از زير بار مسئوليت نتوانيد گريخت: شما مسئول اعمال خود هستيد.

ساده‌ترين دليل بر اينكه شما مسئول اعمال خود هستيد اين است كه يكى از شما شراب مى‌خورد و مست مى‌شود و خود را مجروح مى‌كند و/ ٣٤٠ بيمار مى‌شود و مى‌ميرد. آيا چنين كسى جز خودش ديگرى مسئول مرگ اوست. ديگرى گوشت مردار مى‌خورد.

اين گوشت حرام است و در اثر ميكروبهايى كه در چنين گوشتهايى هست مى‌ميرد، آيا خود مسئول مرگ خود نبوده است؟ پس شما مسئول اعمال خود هستيد و در برابر گناهانتان عذاب مى‌شويد.

اين ساده‌ترين دليل است بر اين كه شما را نيز چون ديگر مردم خدا آفريده است.

«يَغْفِرُ لِمَنْ يَشاءُ وَ يُعَذِّبُ مَنْ يَشاءُ- هر كس را كه بخواهد مى‌آمرزد و هر كس را كه بخواهد عذاب مى‌كند.» قرآن بازمى‌گردد و بار ديگر قدرت و ملكوت خداوندى را به ياد ما مى‌آورد، باشد كه ديگر كسى در انديشه اين نباشد كه يكى از بندگان او را فرزند او تصور كند.

«وَ لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما بَيْنَهُما- و از آن خداست فرمانروايى آسمانها و زمين و آنچه در ميان آنهاست.» سپس بار ديگر مسئله مسئوليت ما را در برابر اعمالمان بازمى‌گويد