تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٦١ - صفات و تقسيمات

آن سان كه از فراز سر (آسمان) و از زير پاى خود (زمين) روزى خواهند خورد. در ميان آنان مردمى ميانه‌رو هستند كه تعاليم سماوى را به كار مى‌برند ولى بيشترشان فاسقانند و كارهاى بد مى‌كنند و به اين صفات نكوهيده كه برشمرديم گرفتارند.

شرح آيات

واگذارنده رسالت الهى ... صفات و تقسيمات‌

[٦١] تا مسلمانان اجانب را به دوستى نگيرند، خداوند صفات طايفه‌اى از يهود را برمى‌شمارد. اين صفات بر امتهاى ديگرى هم كه ترك رسالت الهى كرده‌اند و در ايمان خود راه انفاق مى‌پويند چون سازمانهاى مسيحى در جهان غرب يا مدعيان اسلام در همين جهان اسلام صادق است. بارزترين صفات ناپسندى كه ديگر صفات ناپسند از آن بيرون مى‌آيد، نفاق است.

«وَ إِذا جاؤُكُمْ قالُوا آمَنَّا وَ قَدْ دَخَلُوا بِالْكُفْرِ وَ هُمْ قَدْ خَرَجُوا بِهِ‌- و چون نزد شما آمدند، گفتند كه ايمان آورديم و حال آنكه با كفر داخل شدند و با كفر خارج گشتند.» يعنى پيش از داخل شدن و بعد از داخل شدن بر رسول خدا يا بر اسلام كفر همراه آنان بود.

«وَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِما كانُوا يَكْتُمُونَ‌- و خدا به آنچه پنهان مى‌دارند آگاهتر است.»/ ٤٢٠ آنچه پنهان مى‌دارند، نفاق و دروغ است.

خداوند تنها ظاهر مردم را نمى‌بيند بلكه درون آنها را هم مى‌بيند و بر واقعيت حالشان آگاه است.

[٦٢] ايمان فرد را از تهمت و غيبت و سخن باطل و هر انديشه فاسدى كه آدمى را به تنبلى و ترس و دشمنى وادارد بازمى‌دارد ... اما منافقان از چيزى كه مانع ارتكاب آنان شود برخوردار نيستند، از اين رو مى‌بينى كه به ارتكاب گناه مى‌شتابند.