تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٥٦ - امتيازات قانونگذارى اسلامى

پيشينيان صالح در آن قدم نهادند و به اهداف خود رسيدند و فاسقان از آن منحرف شدند و در دوزخ سرنگون گرديدند.

نتيجه‌گيرى از تجارب تاريخ و با ديدى حياتى به حقايق تاريخ نگريستن مهمترين چيزى است كه قرآن تعليم مى‌دهد. زيرا هم چنان كه پيغمبر/ ٥٨ اكرم فرموده است در قرآن اخبار ملل پيش از ما، آمده است.

بنا بر اين بر مؤمن است كه با عينك قرآن، بدقت حوادث تاريخ را بنگرد تا به فلسفه احكام دين آگاه شود و خود را به اعمال صالح پرورش دهد و از اعمال زشت خويش به درگاه خداوند توبه نمايد.

«يُرِيدُ اللَّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَ يَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ‌- خدا مى‌خواهد براى شما همه چيز را آشكار كند و به سنتهاى پيشينيان راه بنمايد و توبه شما را بپذيرد كه خدا دانا و حكيم است.» [٢٧] اين چيزى است كه خدا مى‌خواهد، اما گمراهان كه از هواى نفس خود پيروى مى‌كنند و بى‌هيچ حكمت و دانشى دستخوش شهوات خويشند و به تجارب پيشينيان نمى‌نگرند تا از آن عبرت گيرند و پند بياموزند در طريق ديگر گام مى‌زنند و چيز ديگر مى‌خواهند. مى‌خواهند كه آدميان از طريق مستقيم به چپ يا راست منحرف شوند و از مقصد و مقصود خدايى دور گردند.

«وَ اللَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَ يُرِيدُ الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمِيلُوا مَيْلًا عَظِيماً- خدا مى‌خواهد توبه شما را بپذيرد ولى آنان كه از پى شهوات مى‌روند مى‌خواهند كه شما به كجروى عظيمى افتيد.»

امتيازات قانونگذارى اسلامى‌

[٢٨] چون در آدمى ميل و انحراف فراوان پديد آيد چه بسا متحمل رنجها و مصيبتهايى شود بيشتر از حد طاقتش و حال آنكه آدمى ناتوان است و تاب تحمل سختيها را ندارد، اما راه خدا راهى است بى‌هيچ ميل و انحراف و هرگز بر انسان تكليفى فراتر از طاقتش تحميل نمى‌كند.