اگر كسى ايمانش را تجزيه كند و از آن، همان مقدار را قبول كند كه با هواهاى نفسانى‌اش موافق است آيا بايد گفت كه چنين كسى پيرو عقل است يا هوى؟ و به دنبال آن آيا مى‌توان او را در زمره مؤمنان آورد.

«يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا- اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد.» يعنى اى كسانى كه حجت بر شما تمام شده زيرا به مبدأ ايمان اعتراف كرده‌ايد بايد از راهى كه در پيش گرفته‌ايد منحرف نشويد زيرا براى توقف و انحراف دليلى نداريد.

«آمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ الْكِتابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلى‌ رَسُولِهِ وَ الْكِتابِ الَّذِي أَنْزَلَ مِنْ/ ٢٢٣ قَبْلُ وَ مَنْ يَكْفُرْ بِاللَّهِ وَ مَلائِكَتِهِ وَ كُتُبِهِ وَ رُسُلِهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالًا بَعِيداً- به خدا و پيامبرش و اين كتاب كه بر پيامبرش نازل كرده و آن كتاب كه پيش از آن نازل كرده به حقيقت ايمان بياوريد و هر كه به خدا و فرشتگانش و كتابهايش و پيامبرانش و به روز قيامت كافر شود، سخت در گمراهى افتاده است.»

موضعگيريهاى لرزان در برابر نيروى حاكمه‌

[١٣٧] گفتيم كه ايمان تجزيه پذير نيست. اكنون مى‌گوييم كه ايمان در برابر قدرت و ضعف نيروى حاكمه افزونى و كاستى نپذيرد. چنان نيست كه هر گاه قدرت حاكمه اقتضا كند ايمان نيز رشد يابد و هر گاه اقتضا نكند رو به ضعف نهد.

در واقع چنين ايمانى ايمان به قدرت است نه به حق و حقيقت.

«إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا ثُمَّ كَفَرُوا ثُمَّ آمَنُوا ثُمَّ كَفَرُوا ثُمَّ ازْدادُوا كُفْراً لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَ لا لِيَهْدِيَهُمْ سَبِيلًا- هر آينه خداوند آنان را كه ايمان آوردند، سپس كافر شدند و باز ايمان آوردند، سپس كافر شدند و به كفر خويش افزودند، نخواهد آمرزيد و به راه راست هدايت نخواهد كرد.» اينان مواضع خود را بر حسب موازين قدرتها تغيير مى‌دهند يا به عبارت ديگر منتظرند كه باد از كدام طرف بوزد. از اين رو اينان بمثابه كافرانى هستند كه خداوند هيچگاه گناهانشان را نخواهد آمرزيد. بلكه بدتر از كافرانند زيرا امر هدايت‌