اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٢٨٨ - «سید علی بن داوود حسینی جرجانی»
جمله نسخه ای به خط محب علی که در «اصفهان» به سال ١٠٨٥ه-.ق. کتابت کرده است.
نسخه های چاپی:
این کتاب فقط یک بار در سال ١٤٠٣ه-.ق.(١٣٦٣) به وسیله شخصی متعصبتر از مولف، به نام «سید صادق میرشاه ولد»، از روی نسخه ی شماره ١٩٢١ کتابخانه ی آستان قدس رضوی (ع) که سال کتابت آن ١٢٧٢ ه-.ق.است، ویرایش و تنظیم و در «مشهد» مقدس، در ٦٠٠ صفحه با تیراژ محدود و از طریق غیر رسمی (بدون ناشر و چاپخانه مشخص) چاپ و منتشر شده است.
منابع:
الذریعه ٢/٣٨٨؛ ریاض الجنه ٣/٦٧٢؛ شرح حال علما و ادبای استرآباد (استرآباد نامه) ١٤٥؛ طبقات اعلام الشیعه (الروضه النضره) ٥/٣٧٢؛ فوائد الرضویه ٢٩٩-٣٠٠؛ فهرست الفبایی کتابخانه ی مرکزی آستان قدس ٦٩؛ فهرست نسخه های خطی فارسی ٦/٤٤١٣؛ فهرست نسخه های خطی کتابخانه ی مرکزی دانشگاه تهران ٦/٣٣٧ و ٧١٠٤؛ فهرست نسخه های خطی کتابخانه ی وزیری یزد ٣/٩٧٨؛ فهرست واره کتابهای فارسی ٣/٢٠٢١؛ مرآه الکتب ٤/٨٧؛ معجم مولفی الشیعه ٢٤؛ معجم التراث الکلامی ١/٥٠٣؛ نسخه ی خطی و چاپی انساب النواصب.
«سید علی بن داوود حسینی جرجانی»
(ضیاء الدین بن سدید الدین جرجانی)/ قرن ٩ه-.ق.
«سید ضیاء الدین علی بن سدید الدین داوود حسینی جرجانی»، فقیهی کامل و مجتهدی جامع اما گمنام است. حتی نام این متکلم بزرگوار دارای اختلاف است.
مرحوم «آقابزرگ»، براساس نسخه هایی که دیده است، نام او را سید محمد ضیاء الدین بن سدید الدین علی الحسینی جرجانی آورده است.
نویسندگان «موسوعه طبقات الفقها» به پیروی از «آقابزرگ»، ذیل «ضیاء الدین الجرجانی» نام او را محمد بن سدید الدین علی بن محمد الحسینی آورده اند.
اما همین نویسندگان در «طبقات المتکلمین»، نام او را «علی بن سدید الدین داوود جرجانی» نوشته اند؛ زیرا معتقدند که پس از دیدن نسخه ای از «خزائن الایمانِ» وی، نظرشان عوض شده است.
وی در این اثر نام خود را چنین آورده است: «العبد الفقیر الی الله الودود ضیاء الدین علی سدید الدین داوود» سپس استدلال کرده اند که کلمه «بن» پس از «علی» افتاده است. در واقع ضیاء الدین علی بن سدید الدین داوود صحیح است.
سال تولد و وفات او، نیز تحصیلات و شرح احوالش در هاله ای از ابهام است. مرحوم «افندی» زمان حیات او را قبل از ظهور دولت «صفویه» تعیین کرده است.
مرحوم «آقابزرگ»، زمان حیات او را اوایل دولت «صفویه» دانسته است. براساس یافته های آن مرحوم، ضیاء الدین جرجانی اواخر قرن دهم و اوایل قرن یازدهم ه-. ق. زیسته است.
از آنجا که شهرت به جرجانی پیش از دولت «صفویه» بیشتر رواج داشت و پس از ظهور صفویه، منسوبین به «جرجان» را استرآبادی می خواندند، شاید نظر مرحوم «افندی» به صواب نزدیک تر باشد.
مصحح رسائل فارسی سید ضیاء الدین، سرکار خانم دکتر «معصومه نورمحمدی»، در مقدمه ی مفصل خود تلاش فراوان