اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٦٣٧ - «سید محمدباقر بن محمد حسینی استرآبادی مشهور به میرداماد»
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
٥٠. تقویم الایمان و تتمیم العرفان (تقویم الحکمه الایمانیه) (التصحیحات و التقویمات)
کتاب «تقویم الایمان» یکی از آثار بسیار مهم میرداماد است. ظاهراً او این کتاب را به شاگردانش تدریس می کرد.
«تقویم الایمان» یا «تصحیح عقاید»، اثری است در بیان کلام و عقاید «شیعه»، با لحن فلسفی و عرفانی، به زبان عربی که با عناوین رصد، مشتمل بر پنج فصل و هر فصل متضمن بخش هایی چون: تقویم، تصحیح، توصیه، تحکمه، محاققه و تقویم، مرتب گردیده است.
این اثر را با عناوین مختلفی یاد کرده اند. لیکن برخی از آنها توصیفی و برخی نیز از سوی حاشیه نویسان و شارحان است.
در «کتابخانه ی آستان قدس رضوی (ع)» چند نسخه با عناوین «حاشیه بر تقویم الایمان»، «حاشیه تقویم الایمان»، «کشف الحقایق فی شرح تقویم الایمان» و «معلقات علی کتاب تقویم الایمان» ثبت شده است.
از آنجا که برخی از حواشی کتاب «تقویم الایمان» توسط خود میرداماد نگاشته شده، به درستی مشخص نیست که عناوین یاد شده ی فوق، شرح و حاشیه هایی است که خود میرداماد بر کتاب «تقویم الایمانش» نگاشته است یا حواشی و شروحی است که دیگران بر آن اثر نگاشته اند؟
البته می دانیم که «سید کمال الدین احمد بن میر زین العابدین علوی عاملی اصفهانی»، از علمای سده ی ١١ه-.ق. و شاگرد میرداماد، شرحی بر کتاب تقویم الایمان وی با عنوان «کشف الحقایق فی شرح تقویم الایمان» نگاشته است.
هم چنین از شروح و حواشی دیگران نیز آگاه هستیم. لیکن در فهرست نسخه های خطی کتابخانه ی آستان قدس رضوی (ع)، عناوین یاد شده به نام میرداماد ثبت شده است.
مقایسه آغاز آنها هم نشان می دهد که یک اثر هستند. اما محتمل است که متن اصلی کتاب «تقویم الایمان» و حواشی یا شرح ذیل آن، همان عناوین فوق باشند. از این رو همه را در همین جا شناساندیم.
شایان ذکر است، یکی از علمای معاصر میرداماد به نام «حسین بن موسی اردبیلی استرآبادی»، نیز کتابی با عنوان «تقویم الایمان» دارد که تفسیر سوره ی توحید و فاتحه است.
نسخه های خطی:
١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی آستان قدس رضوی (ع)» به شماره ٧٥٧١ در ٧٧ برگ، کتابت سال ١٠٦١ه-.ق. موجود است.
هم چنین ٤ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی آستان قدس رضوی (ع)» به شماره ١١٠ در ١٥٠ برگ، با عنوان «حاشیه بر تقویم الایمان»، شماره ٤/٢٥٨٠ در ١٤٥ برگ، با عنوان «حاشیه تقویم الایمان»، شماره ٢٢٢ در ١٣٨ برگ، کتابت سال ١٠٢٣ه-.ق.، با عنوان «کشف الحقایق» و به خط شارح «احمد بن زین العابدین علوی عاملی»، اهدا شده به میرمحمد مومن و شماره ٢٢٣ در ١٧١ برگ، کتابت سال ١٠٣٨ه-.ق.، تقدیم به شاه صفوی، با عنوان «کشف الحقایق فی شرح تقویم الایمان» موجود است.
١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی آستانه حضرت فاطمه معصومه (س)» به شماره ٣/١: ١٢٦-٨٣٣٩ در ٣٧٩ برگ، کتابت سده ١١ه-.ق. با عنوان «تقویم الایمان یا تصحیح عقاید» موجود است.
٢ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی آیت الله العظمی مرعشی