اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٣١٨ - «علی بن محمد جرجانی»
«علی بن محمد جرجانی»
قرن ؟ ه-.ق.
درباره ی «سید ابوالحسن علی بن محمد بن علی جرجانی»، جز آٱنچه در فهرس دارالکتب «القاهره»، گزارش شده، مطلب دیگری به دست نیامد.
این گزارش حکایت از یک نسخه ی خطی با عنوان «اجوبه و اسئله» دارد که گویا ابوالحسن علی بن سید محمد جرجانی آن را نوشته است.
از آنجا که تاریخ کتابت نسخه، سال ٩٢١ه-.ق. است، بنابراین می توان گفت که سید علی بن محمد جرجانی پیش از آن تاریخ می زیسته است. اما نمی توان زمان دقیق سال های زندگانی وی را تشخیص داد. چنانچه شرح حال، تحصیلات و دیگر آثار وی در پرده ی ابهام است، سال ولادت و وفات وی نیز غیر قابل تشخیص است.
آثار:
اجوبه و اسئله
مولف این رساله را در پاسخ به یک سری پرسش های مختلف نوشته است. آغاز آن چنین است:
آغاز:
«افتتح محمدالله علی نعمه و مصلیا علی محمد بحسن کرمه...»
نسخه های خطی:
١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی دارالکتب قاهره» به شماره ٣٧ در ٢٠ برگ، کتابت سال ٩٢١ه-.ق. موجود است.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
منابع:
فهرس دارالکتب القاهره (القسم الاول).
«علی بن محمدجعفر شریعتمدار استرآبادی»
١٢٤٢-١٣١٦ه-.ق.
شیخ «سیف الدین علی استرآبادی»، مشهور به «شریعتمدار استرآبادی»، یکی از مشاهیر علمای «استرآباد» و بلکه «تهران» است.
او در تالیفاتش، لقب خود را «سیف الدین» و در اشعارش، تخلّص خود را «خوشدل» آورده است.
شیخ علی شریعتمدار، در ٢٢ شعبان ١٢٤٢ه-.ق. در «قزوین» (شهر مادرش) دیده به جهان گشود. اما اصلش از روستای «نوکنده»، «انزانِ» «استرآباد» است. پدرش از علمای بسیار بزرگ قرن سیزدهم ه-. ق. بشمار می رود و برای نخستین بار، لقب شریعتمدار را به خود اختصاص داد.
فرزندانش که در «قزوین» و «تهران» به دنیا آمده و به تدریج از «استرآباد» دور شدند، پسوند تهرانی را نیز به دنبال نام خود آوردند.
در حال حاضر تعداد زیادی از مردان و زنان این خاندان، در «گرگان» و «تهران» با نام خانوادگی «شریعتمدار» و «شریعتمداری» زندگی می کنند که از شجره ی طیبه ی «شیخ محمدجعفر» منشعب شده اند. از آن جمله وزیر بازرگانی دولت «سید محمد خاتمی»، «محمد شریعتمداری»، از بازماندگان خاندان شریعتمدار استرآبادی «تهران» است.
گفته می شود شیخ علی شریعتمدار،عموی پدر «مجتبی مینوی» بود.
به هر حال شیخ علی شریعتمدار استرآبادی تهرانی، در «قزوین» و نزد والدش تحصیل را آغاز کرد. سپس در همان دوران کودکی، همراه با خانواده، به «کربلا» رفت. در «کربلا» مقدمات را نزد شاگردان پدرش فراگرفت. نیز «مدائن العلوم» را که شامل پنج علم از نوشته های پدرش برای اوست، خواند.