ادبیات فارسی استوری ١/١٨٥؛ تذکره الشعراء ٤/٤٠٢؛ الذریعه ٩/١٧٠ و ١٨/٣٦٥؛ ریاض الشعراء داغستانی ١/١٥٠؛ تذکره ی صبح گلشن ٨٥؛ فرهنگ سخنوران ١١٣؛ فهرست نسخه های خطی کتابخانه ی ملی ملک ٤/٧١٠؛ قاموس الاعلام ٣/١٦٥٥؛ کاروان هند ١/٢١٧-٢١٨؛ گلزار جاویدان ١/٢٧٧ و ٣/١٥٦٨-١٥٦٩؛ معجم التراث الکلامی ٤/٥٧٣-٥٧٤؛ معجم المولفین ٣/٧٢٨.

«میر محمدمعین استرآبادی»

قرن ١٠ه-.ق.

از شرح احوال و آثار «محمدمعین استرآبادی» هیچ اطلاعی در دست نیست.

اما از گزارشی که فهرست نویس یکی از آثار وی ارایه کرده است، چنین استفاده می شود که میر محمدمعین استرآبادی پیش از سده ی یازدهم ه-. ق. می زیسته است.

همین گزارش احتمال داده است که وی مدتی در «کاشان» اقامت داشت.

«نفیسی» او را از دانشمندان و شعرای استرآباد به شمار آورده که در مشهد زندگی می کرد. وی تخلص مولا محمدمعین استرآبادی را «معینی» دانسته است.

«آقابزرگ» از دو اثر منظوم وی خبر داده و به نقل از «ریحانه الادب»، او را مشهور به «معین لذت» معرفی کرده است. زمان او را نیز سده ی دهم ه-. ق. دانسته است.

براساس همین گزارش، معین استرآبادی مدتی در «مشهد» زندگی کرده و سال ٩٧٦ه-.ق. از سوی «شاه تهماسب»، همراه «معصوم بیک»، به عنوان سفیر صلح، به «ترکیه»، دربار «سلطان سلیم» رفته است. این هیات از آنجا رهسپار حج می شود. هنگام بازگشت میان «معصوم بیک» و «امیر الحاج» «عثمانی» اختلاف و جنگ روی می دهد. «معصوم بیک» کشته می شود. ملا معمدمعین از راه بیابان به سوی «هندوستان» فرار و در دریا کشتی حامل او دچار حادثه شده وغرق می شود.

آثار:

١. برهانیه

ترجمه ی رساله ی «برهانیه» «قاضی برهان الدین ساوی» است که از عربی به فارسی برگردانده است. موضوع آن مسائل شرعی و تعیین مقدار اوزان و حساب شرعی مانند: درهم شرعی، مثقال، دینار، صاع و رطل است.

«هرمان اته» آن را با عنوان «رساله اوزان» معرفی کرده است.

نسخه های خطی:

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی بشیر حسین شفیع» در «لاهور» به شماره ٣٠٧ با عنوان «ترجمه رساله برهانیه در اوزان» موجود است.

نسخه های چاپی:

چاپ نشده است.

٢. دیوان

«آقابزرگ» این احتمال را داده است که وی دیوان یا اشعاری دارد.