اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٣١٤ - «سید شمس الدین علی حسینی جرجانی»
این احتمال وجود دارد که حاشیه متعلق به «عماد الدین علی استرآبادی» است. از آنجا که نام و نسبت این دو شخصیت مشابه و زمان حیاتشان نزدیک و شرح جزئیات زندگانی و آثارشان مفقود است، اشتباهات زیادی درباره ی آنها رخ داده است.
٥. تفسیر کنز الفوائد و دامغ المعاند
این اثر در فهرست نسخه های خطی مدرسه ی عالی شهید مطهری (سپهسالار) با شماره ٢٠٠٥ به سید شرف الدین علی استرآبادی نسبت داده شده است.
به نظر می رسد این نسبت نیز غلط است؛ زیرا «کنز الفوائد» خلاصه و منتخبی است از «الفوائد الغرویه» که به قلم شخصی به نام «علم» یا «علی بن سیف بن منصور نجفی»، متوفای ٩٣٧ه-.ق. انجام شده است.
منابع:
اثرآفرینان ٣/٣٣١؛ اعیان الشیعه ٨/٢٢٧-٢٢٨؛ امل الامل ٢/١٣١، ١٧٦؛ الذریعه ١/٤٦ و ٣/٣٠٤-٣٠٥ و ١٦/٣٥٢-٣٥٣؛ ریاض العلماء ٤/٦٦-٦٩؛ ریحانه الادب ٣/١٩٨؛ طبقات اعلام الشیعه (احیاء الداثر) ٤/١٤٥؛ فرهنگ بزرگان اسلام و ایران ٣٤٢؛ الفوائد الرضویه ٢٧٤؛ گنجینه ی دانشمندان ٦/٤٠٩؛ لغت نامه ی دهخدا (ذیل علی استرآبادی) ١٣٣؛ معجم التراث الکلامی ٢/١٤٨؛ معجم المولفین ٧/٣٣؛ معجم رجال الفکر و الادب فی النجف ١/١١٤؛ معجم مولفی الشیعه ٢٤؛ المقابس ١٩؛ هدیه العارفین ١/٧٤٥، ٧٤٧.
«سید شمس الدین علی حسینی جرجانی»
قرن ١٠ه-.ق.
گفته می شود، شخصی به نام «شمس الدین علی حسینی جرجانی» یا «شمس علی حسینی گرگانی» یکی از مترجمان کتاب «تذکره الکحالین» اثر «علی بن عیسی کحال» است.
جستجوی نگارنده از شرح حال و دیگر آثار علی حسینی جرجانی، به جایی نرسید. از این رو به گزارش های دست یافته بسنده شد.
آثار:
ترجمه تذکره الکحالین
به گزارش «منزوی» در «فهرست واره» «شمس علی حسینی گرگانی» به روزگار «محمدقلی قطب شاه» و به سال ٩٩٧ه-.ق.، «تذکره الکحالین» «علی بن عیسی کحال» را به فارسی ترجمه کرده است. این گزارش را «دهلوی» نیز تایید کرده است.
نسخه های خطی:
نسخه هایی از این ترجمه در فهرست مشترک نسخه هایی خطی پاکستان معرفی شده است.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
منابع:
پزشکی ایران و پاکستان ١١٤؛ طب در تاریخ ادبیات مسلمانان پاکستان و هند ٢/٧١٩ (٤/٧١٩)؛ فهرست واره کتابهای فارسی ٥/٣٣٥٧.
«علی گرگانی»
قرن ٨ه-.ق.
عالم، فقیه و محدث قرن هشتم ه-. ق.، ابوالمحاسن علی گرگانی، از جمله دانشمندان سرزمین «جرجان» و «استرآباد» است که از شرح زندگانی وی هیچ آگاهی نداریم.
ظاهراً مرحوم «افندی» نخستین شرح حال نگار است که از او یاد کرده است. وی ذیل شرح حال مولی الشیخ «ابوسعید