اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ١٧٠ - «حسین بن سعد (اسعد) مویدی دَهستانی»

دهستانی در مقدمه کتابش، مدعی است که از وی تالیف چنین کتابی را خواسته اند. او پس از مدتی پژوهش و تفحص، به کتاب ٥ برگی «مداینی» با نام «الفرج بعد الشده» برخورده است و آن را ترجمه کرده و داستان هایی نیز از دیگر منابع جمع آوری و به آن افزوده است.

البته «تنوخی» هم در اثر خود به کتاب ٥ برگی «مداینی» اشاره کرده است. اما آیا واقعاً دهستانی اثر ٥ برگی «مداینی» را به دست آورده و ترجمه کرده یا خلاصه ای از اثر ٥ جلدی «تنوخی» را به فارسی درآورده است؟ ابهامی است که هنوز درباره ی آن اظهار نظر قطعی نشده است.

نسخه های خطی:

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی مسجد اعظم» «قم» به شماره ١٩٧٥ کتابت سال ١٠٥٢ه-.ق. موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی دانشکدهی ادبیات دانشگاه تهران» به شماره ٦د در ١٢٤ برگ، کتابت سده ١١ه-.ق. موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی دانشکدهی الاهیات و معارف اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد» به شماره ٣٥٢ در ٢٠٠ برگ موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی خانقاه نوربخش» به شماره ٤٠٦ در ٤٩٤ صفحه موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی ملی جمهوری اسلامی ایران» به شماره ٦٧/رف در ١٩٤ برگ، کتابت سال ١٠٨٩ه-.ق. موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی خصوصی مولوی» در «مشهد» به شماره ٣٥٢ کتابت سال ١٠٩٢ه-.ق. موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی موسسه ککلیدزه تفلیس» به شماره ٤٧٠pac در ٤٦ برگ، کتابت سده ١٢ه-.ق. موجود است.

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی خصوصی عاطفی» در «کاشان» به شماره ٥ کتابت سده ١٠ه-.ق. موجود است.

٣ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی مجلس شورای اسلامی» به شماره ١٨٠ در ٤٧١ برگ، شماره ٧٦٥٣ در ٢٩٤ برگ، آخرش ناقص، و شماره ٢٠٩ در ٤٩٨ برگ، هردو طرف ناقص، موجود است.

٢ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی مرکزی دانشگاه تهران» به شماره ٨٩٠٩ در ٢٠٥ برگ، کتابت سده ١٠ه-.ق. و شماره ٥٧٨٦ در ١٦٥ برگ، کتابت سال ١٠٦٠ه-.ق.، اولش ناقص، موجود است.

٢ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی وزیری یزد» به شماره ٢ در ٢٨٠ برگ، کتابت سال ١٠٢٤ه-.ق. و شماره ٣٧ در ٢١٠ برگ، کتابت سده ١١ه-.ق. موجود است.

نسخه های چاپی:

جامع الحکایات بارها چاپ و منتشر شده است. شاید یکی از قدیمی ترین چاپ ها، چاپ سال ١٢٧٦ه-.ق. در «بمبئی» و در ٥٣٤ صفحه ی وزیری است.

پس از آن به سال ١٣٢٩ه-.ق.، مجدداً در «بمبئی» و در ٦٤٢ صفحه وزیری منتشر شد.

در «تهران» به سال ١٣٧٤ه-.ق.، در ٥٢٨ صفحه وزیری چاپ گردیده است. پس از آن به سال ١٣٤٥ش. مجدداً در قطع جیبی چاپ شد.

سال ١٣٦٣ش. وزارت فرهنگ و آموزش عالی کشور در ٣ مجلد چاپ کرد.

اخیراً نیز چند چاپ جدیدتر مشاهده شده است.

منابع:

اثر آفرینان ٣/٥٥؛ اعیان الشیعه ٥/٤٥٧؛ تاریخ ادبیات در ایران ٢/١٠٣٠ و ٣/١٢٣٤-١٢٣٦؛ تاریخ نظم و نثر در ایران ١/١٨٦؛ دین نامه های ایران ١٨٨؛ فهرست کتاب های