اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٢٧٧ - «علی بن احمد جوهری گرگانی (جرجانی)»
گویا عقیلی این اثر را با همکاری فرزندش «شمس الدین محمد» جمع آوری کرده است. با این همه، نام کوچک عقیلی استرآبادی به دست نیامد. و ما او را همچنان با نسبتش، عقیلی می شناسیم.
آثار:
سفینه عقیلی
این مجموعه را که از نظر فهرست نویس مهم و نفیس توصیف شده است، حاجی میرزا خان عقیلی استرآبادی و فرزندش، شمس الدین محمد، از آثار ادبا و دانشمندان جمع آوری کرده اند.
نسخه های خطی:
١ نسخه ی خطی در «کتابخانه ی مجلس شورای اسلامی» به شماره ١/١٣٤٤٣ موجود است.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
منابع:
فهرست نسخه های خطی کتابخانه ی مجلس شورای اسلامی ٣٦/٣٧٧.
«علی بن احمد جوهری گرگانی (جرجانی)»
قرن ٤ه-.ق.
ادیب و شاعر «شیعه»، «شیخ ابوالحسن علی بن احمد گرگانی»، یکی از نوادر سده ی چهارم ه-. ق.، از مردم «گرگان» زمین است.
شهرت او «جوهری» است. برخی منابع از وی با عنوان «حکیم جوهری جرجانی» یاد کرده اند.
به احتمال زیاد، جوهری در اوایل سده ی چهارم در «جرجان» دیده به جهان گشود. پس از فراگیری دانش روزگار خویش، به شعر و ادب روی آورد.
استعداد جوهری آن چنان بود که در عنفوان جوانی به شهرت رسید و در زمره ی یاران خاص «صاحب بن عباد» قرار گرفت. تا جایی که «صاحب بن عباد» رازهای محرمانه و ماموریت های ویژه را به او واگذار کرد.
نامه ای که «صاحب بن عباد» در معرفی وی به «ابوالعباس ضبی» نوشته است، حکایت از مقام بلند ابوالحسن گرگانی در شعر و ادب آن روزگار دارد.
ابوالحسن علی گرگانی، مشهور به جوهری، از نظر جمال ظاهری نیز زیبا و خوش صورت بود. به طوری که تناسب زیبایی و لطافت صورت وی با زیبایی و ظرافت اشعارش، هر صاحب ذوقی را به شگفتی وامی داشت.
جوهری پس از دو ماموریت ویژه و یک دوره ی زندگانی پرافتخار، حدود سال ٣٨٠ه-.ق. در زادگاهش «گرگان» چشم از جهان فروبست و تن به خاک سیاه سپرد.
آثار:
١. دیوان
اشعار ابوالحسن گرگانی، اغلب در مدح ائمه ی اطهار (ع) و مراثی «اهل بیت» (ع) است.
نسخه های خطی:
١ نسخه ی خطی از دیوان وی را صاحب کتاب «امتحان الفضلا» به خط «ابراهیم بن میر عماد» دیده است.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
٢. القصاید الفاخره فی مناقب عتره الطاهره (ع)
مجموعه قصاید و اشعار عربی علی بن احمد جوهری در فضایل و مناقب «اهل بیت» عصمت و طهارت (ع) است.
نسخه های خطی:
هیچ گزارشی از نسخ خطی آن در دست نیست.