اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٨٠٤ - «محمود بن محمدحسن شریعتمداری استرآبادی»
«محمود بن محمدحسن شریعتمداری استرآبادی»
١٢٩٤-١٣٦٩ه-.ق.
«شیخ محمود شریعتمداری»، فرزند «شیخ محمدحسن» و نوه ی «شیخ محمدجعفر شریعتمدار استرآبادی» است.
خاندان شریعتمدار، یکی از خاندان های پرافتخار در عرصه ی پرورش فرزندان با فضیلت و دانشمند است.
شیخ محمود در سال ١٢٩٤ه-.ق. در «دزاشیب شمیران» دیده به جهان گشود. او در دامان پدر و مادری فاضل و عالم بالید. از کودکی قرآن و مقدمات فارسی و عربی را آموخت. در ١٧ سالگی رهسپار حوزه ی علمیه ی «نجف اشرف» گردید و نزد «آخوند خراسانی» به تکمیل تحصیلاتش پرداخت.
شیخ محمود شریعتمداری هم چنین پای درس «میرزا محمدتقی شیرازی» نشست و سال ها از محضر درس آن مرجع تقلید بهره برد. آنگاه که به مقام اجتهاد رسید، اجازه دریافت کرد و به «ایران» بازگشت.
از استادان او هم چنین به «شیخ اسماعیل محلاتی» و «حاج آقا حسین قمی» نیز می توان اشاره کرد. بنا بر آنچه منابع تاریخی ثبت کرده اند، وی از سه استادش اجازه ی اجتهاد دریافت کرد.
شیخ محمود شریعتمداری نخست به «خراسان» رضوی رفت و در حوزه ی علمیه ی «مشهد» مقدس، کرسی درس برپا کرد. پس از ده سال، به سمت «تهران» حرکت کرد. در بین راه، در «سبزوار» توقف کرد و به درخواست علمای آن شهر، مدت ١٥ سال در حوزه ی آن شهر به تدریس پرداخت.
شیخ محمود در خلال اقامتش در «سبزوار»، دو بار از سوی حکومت استبدادی «رضاخان»، به «کاشمر» و «طبس» تبعید شد.
پس از پایان دوره ی دو ساله ی آخرین تبعیدش، به سوی «تهران» رهسپار گردید و تا سال ١٣٦٩ه-.ق. به تدریس، ارشاد و اقامه ی نماز جماعت اشتغال داشت.
وی سرانجام در سن ٧٥ سالگی جان به جان آفرین تسلیم کرد و در مقبره خانوادگی در «شاه عبدالعظیم» مدفون گشت.
آثار:
١. ازهاق الباطل
این رساله به زبان فارسی و در بیان فضایح و رد افکار اختلاف انگیز «شریعت سنگلچی (سنگلجی)» است.
نسخه های خطی:
هیچ نسخه ی خطی به دست نیامد.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
٢. اصول دین و نبوت خاصه
بنا به گزارش فرزندش، «شیخ علیرضا شریعتمداری»، این اثر به زبان فارسی و در بیان اصول دین و نبوت خاصه حضرت ختمی مرتبت (ص) است.
نسخه های خطی:
هیچ نسخه ی خطی به دست نیامد.
نسخه های چاپی:
چاپ نشده است.
٣. امکان الترتب و الامر بالضدین علی سبیل الترتیب
شیخ محمود شریعتمداری در این رساله، مسئله ترتب را نخست مطابق نظر استادش «شیخ اسماعیل محلاتی» متوفای ١٣٤٣ه-.ق. نگاشت.