در «فهرست نسخه های خطی چهارکتابخانه ی مشهد»، کتابِ «نظم اللآلی فی تجوید کلام المتعالی» یا «اللؤلؤیه» به «سید ابوالقاسم قاری استرآبادی» متوفای ١٠٨٣ه-.ق. نسبت داده شده است. در حالی که به نظر میرسد سید ابوالقاسم قاری، نویسنده کتاب یاد شده، استرآبادی نیست. بلکه او متولد «مشهد» و ساکن «شیراز» است.

برخی نیز همین اثر را به اشتباه به «ابوالقاسم میرفندرسکی» نسبت داده اند. اما آنچه صحیح به نظر میرسد، اینکه اثر یاد شده را سید ابوالقاسم خراسانی نوشته است.

غرض از ذکر این شخص در مجموعه «اثرآفرینان جرجان و استرآباد»، رفع اشتباه از جویندگانی است که امکان دارد تحت عنوان فوق دنبال مولفی استرآبادی بگردند.

منابع:

اثرآفرینان ٤/٢١٣؛ دایرهالمعارف تشیع ١٢/٤٤٥؛ الذریعه ٢٤/٢٢٥؛ ریحانه الادب ٤/٣٩٥؛ طبقات اعلام الشیعه (الروضه النضره) ٥/٤٥٣-٤٥٤؛ فرهنگ بزرگان اسلام و ایران ٤٢٧؛ فهرست کتب چاپ سنگی کتابخانه ی مرکزی تبریز ١٧٧؛ فهرست نسخه های خطی چهار کتابخانه ی مشهد ...؛ مولفین کتب چاپی فارسی و عربی ١/٢٧٧.

«سید ابوالمعالی بن بدر الدین حسن استرآبادی»

قرن ١٠ه-.ق.

یکی از بزرگان علمای «استرآباد» در قرن دهم ه-. ق.، فقیه و متکلم «سید ابوالمعالی بن حسن» است. وی معاصر «محقق کرکی» و ظاهراً از شاگردان اوست. سید ابوالمعالی استرآبادی در «نجف اشرف» سکونت داشت.

از زندگانی و جزئیات تحصیلات وی آگاهی روشنی در دست نیست. همیناندازه آگاهی داریم، که پس از فراگیری مقدمات در زادگاهش، به «نجف اشرف» مهاجرت کرده و در آنجا ماندگار شده است.

آثار:

١. ترجمه الرساله الجعفریه

«رساله جعفریه» تالیف «شیخ علی محقق کرکی» است. او این رساله را در موضوع نماز، مقدمات، واجبات، مستحبات و احکام آن در یک مقدمه و ٥ باب نوشته است.

گفته میشود استرآبادی این اثر را در زمان استادش «محقق کرکی» ترجمه کرده است.

مرحوم «آقابزرگ» در «احیاء الداثر» شخص دیگری را با نام «ابوالمعالی الغروی الاسترآبادی» پس از نویسنده فوق آورده و توضیحاتی داده است. اما در پاورقی همان مورد، یکی بودن او با ابوالمعالی فوق الذکر احتمال داده شده است.

شایان ذکر است که یکی بودن آن دو نفر، احتمالی نیست. بلکه به یقین می توان گفت که آن دو تن یک نفر هستند و نسبت غروی به دلیل سکونت وی در «نجف اشرف» است.