فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٢٨٩ - كتاب
لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ.
زخرف (٤٣) ٢ و ٣
٢٨٣. سوگند خداوند به قرآن، براى تأكيد بر سركشى و دشمنى كافران:
ص وَ الْقُرْآنِ ذِي الذِّكْرِ بَلِ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي عِزَّةٍ وَ شِقاقٍ.
ص (٣٨) ١ و ٢
٢٨٤. تأكيد بر حقّانيّت رسالت پيامبر صلى الله عليه و آله فلسفه سوگند خداوند به قرآن مجيد:
ق وَ الْقُرْآنِ الْمَجِيدِ بَلْ عَجِبُوا أَنْ جاءَهُمْ مُنْذِرٌ مِنْهُمْ فَقالَ الْكافِرُونَ هذا شَيْءٌ عَجِيبٌ.
ق (٥٠) ١ و ٢
٢٨٥. سوگند خداوند به قرآن، جهت تأكيد بر حتميّت عذاب الهى:
وَ كِتابٍ مَسْطُورٍ إِنَّ عَذابَ رَبِّكَ لَواقِعٌ. [١]
طور (٥٢) ٢ و ٧
٢٨٦. قسم خداوند به كتاب مبين (قرآن)، براى نازل كردن آن، در شب مبارك (شب قدر):
وَ الْكِتابِ الْمُبِينِ إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِي لَيْلَةٍ مُبارَكَةٍ ... [٢]
دخان (٤٤) ٢ و ٣
٢٨٧. سوگند خداوند به قرآن، براى تأكيد بر گمراه نبودن پيامبر صلى الله عليه و آله:
وَ النَّجْمِ إِذا هَوى ما ضَلَّ صاحِبُكُمْ وَ ما غَوى. [٣]
نجم (٥٣) ١ و ٢
٥٧. قلم
٢٨٨. قسم خداوند به قلم و ابزار نوشتن، براى تنزيه پيامبر صلى الله عليه و آله از جنون، به واسطه نعمت و لطف پروردگار بر آن حضرت:
وَ الْقَلَمِ وَ ما يَسْطُرُونَ ما أَنْتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍ.
قلم (٦٨) ١ و ٢
٥٨. قيامت
٢٨٩. سوگند خداوند به روز قيامت، براى احياى مردگان، در آن روز:
لا أُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيامَةِ وَ لا أُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ أَ يَحْسَبُ الْإِنْسانُ أَلَّنْ نَجْمَعَ عِظامَهُ.
قيامت (٧٥) ١- ٣
٢٩٠. قسم خداوند به قيامت، براى تأكيد بر لعن اصحاب اخدود، به سبب كشتن مؤمنان:
وَ الْيَوْمِ الْمَوْعُودِ وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ قُتِلَ أَصْحابُ الْأُخْدُودِ وَ هُمْ عَلى ما يَفْعَلُونَ بِالْمُؤْمِنِينَ شُهُودٌ.
بروج (٨٥) ١ و ٢ و ٤ و ٧
٥٩. كتاب
٢٩١. سوگند خداوند به كتابها و نوشتهها، براى تنزيه پيامبر صلى الله عليه و آله از جنون:
... وَ ما يَسْطُرُونَ ما أَنْتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍ. [٤]
قلم (٦٨) ١ و ٢
٢٩٢. قسم خداوند به كتاب نگاشته شده از سوى خداوند، براى بيان قطعى بودن عذاب پروردگار:
وَ كِتابٍ مَسْطُورٍ إِنَّ عَذابَ رَبِّكَ لَواقِعٌ.
طور (٥٢) ٢ و ٧
[١] . بنا بر قولى، مقصود از «كتاب مسطور» قرآن است. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٢٤٧)
[٢] . به يك احتمال، منظور از «كتاب»، قرآن و مقصود از «ليله مباركه»، شب قدر است. (التفسير الكبير، ج ٩، ص ٦٥٢)
[٣] . در احتمالى، مراد از «والنّجم اذا هوى» قرآن است كه جدا جدا [آيه به آيه] نازل شد. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٢٦٠)
[٤] . به قرينه سياق، مقصود از «ما يسطرون» مطلق مكتوبات و نوشتهها است كه از بزرگترين نعمتهاى الهى است. (الميزان، ج ١٩، ص ٣٦٧-/ ٣٦٨)