فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٢٨٥ - شاهدان قيامت
٢٤٠. قسم به نظام طلوع و غروب ستارگان، سوگندى بزرگ و قابل توجّه:
فَلا أُقْسِمُ بِمَواقِعِ النُّجُومِ وَ إِنَّهُ لَقَسَمٌ لَوْ تَعْلَمُونَ عَظِيمٌ.
واقعه (٥٦) ٧٥ و ٧٦
٢٤١. قسم خداوند به ستارهها، براى بيان دميده شدن نفخه اوّل و دوم، در قيامت:
وَ السَّابِحاتِ سَبْحاً فَالسَّابِقاتِ سَبْقاً يَوْمَ تَرْجُفُ الرَّاجِفَةُ تَتْبَعُهَا الرَّادِفَةُ.
نازعات (٧٩) ٣ و ٤ و ٦ و ٧
٣٤. ستاره ثريّا
٢٤٢. قسم خداوند به ستاره ثريّا، هنگام غروب كردنش:
وَ النَّجْمِ إِذا هَوى. [١]
نجم (٥٣) ١
٣٥. ستاره زحل
٢٤٣. قسم خداوند به ستاره زحل، درباره نازل شدن قرآن، به وسيله جبرئيل:
فَلا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ الْجَوارِ الْكُنَّسِ إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ. [٢]
تكوير (٨١) ١٥ و ١٦ و ١٩
وَ السَّماءِ وَ الطَّارِقِ النَّجْمُ الثَّاقِبُ. [٣]
طارق (٨٦) ١ و ٣
٣٦. ستاره زهره
٢٤٤. قسم خداوند به ستاره زهره، براى نزول قرآن، به وسيله جبرئيل:
فَلا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ.
تكوير (٨١) ١٥ و ١٩
٣٧. ستاره طارق
٢٤٥. قسم خداوند به ستاره طارق، جهت تأكيد بر وجود مراقبانى براى انسان:
وَ السَّماءِ وَ الطَّارِقِ إِنْ كُلُّ نَفْسٍ لَمَّا عَلَيْها حافِظٌ.
طارق (٨٦) ١ و ٤
٣٨. ستاره عطارد
٢٤٦. قسم خداوند به ستاره عطارد، براى نزول قرآن، به وسيله جبرئيل:
فَلا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ. [٤]
تكوير (٨١) ١٥ و ١٩
٣٩. ستاره مرّيخ
٢٤٧. قسم خداوند به ستاره مرّيخ، براى نزول قرآن، به وسيله جبرئيل:
فَلا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ.
تكوير (٨١) ١٥ و ١٩
٤٠. ستاره مشترى
٢٤٨. سوگند خداوند به ستاره مشترى:
فَلا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ.
تكوير (٨١) ١٥
٤١. سحرگاهان
٢٤٩. قسم خداوند به سحرگاهان:
وَ اللَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ.
مدّثر (٧٤) ٣٣
٤٢. شاهدان قيامت
٢٥٠. قسم خداوند به شاهدان روز قيامت و حاضرشوندگان در آن، براى بيان لعن بر اصحاب اخدود به سبب كشتن مؤمنان:
وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ قُتِلَ أَصْحابُ الْأُخْدُودِ
[١] . مقصود از «نجم» بنا بر قولى، ستاره ثريّا است. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٢٦٠)
[٢] . از اصبغ بن نباته از على عليه السلام درباره «فلا اقسم بالخنّس» روايت شده است كه [خنس] پنج ستاره است: زحل، عطارد، مشترى، بهرام، زهره. (الدرالمنثور، ج ٨، ص ٤٣١؛ تفسير نورالثقلين، ج ٥، ص ٥١٧، ح ٢١)
[٣] . بنا بر قولى، مقصود، ستاره زحل است. (جامعالبيان، ج ١٥، ص ١٧٨)
[٤] . «خنّس» پنج ستاره است: زحل، مشترى، مرّيخ، زهره وعطارد. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٦٧٧)