فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٢٨٧ - غيب
٤٦. صبح
٢٦٢. سوگند خداوند به سپيده صبح، براى تأكيد بر عظمت قرآن:
وَ الصُّبْحِ إِذا أَسْفَرَ إِنَّها لَإِحْدَى الْكُبَرِ.
مدّثر (٧٤) ٣٤ و ٣٥
٢٦٣. سوگند خداوند به صبح، سوگندى شايسته و كافى، در ديدگاه انسان عاقل:
وَ الْفَجْرِ هَلْ فِي ذلِكَ قَسَمٌ لِذِي حِجْرٍ.
فجر (٨٩) ١ و ٥
٢٦٤. قسم خداوند به بامداد، زمان گسترده شدن سپيده صبح، در آسمان:
وَ الصُّبْحِ إِذا تَنَفَّسَ.
تكوير (٨١) ١٨
٢٦٥. سوگند خداوند به صبح، براى تأكيد بر ابلاغ قرآن به پيامبر صلى الله عليه و آله بوسيله فرستادهاى بزرگوار (جبرئيل):
وَ الصُّبْحِ إِذا تَنَفَّسَ إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ.
تكوير (٨١) ١٨ و ١٩
٤٧. عرفه
٢٦٦. سوگند خداوند به روز عرفه براى ملعون بودن اصحاب اخدود:
وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ قُتِلَ أَصْحابُ الْأُخْدُودِ. [١]
بروج (٨٥) ٣ و ٤
وَ الشَّفْعِ وَ الْوَتْرِ. [٢]
فجر (٨٩) ٣
٤٨. عصر
٢٦٧. سوگند خداوند به وقت عصر، براى زيانكارى انسان:
وَ الْعَصْرِ إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ.
عصر (١٠٣) ١ و ٢
٤٩. عصر قائم
٢٦٨. قسم خداوند به عصر ظهور قائم:
وَ الْعَصْرِ إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ. [٣]
عصر (١٠٣) ١ و ٢
٥٠. عصر محمّد صلى الله عليه و آله
٢٦٩. قسم خداوند به عصر محمّد صلى الله عليه و آله جهت تأكيد بر خسارت بار بودن وضع انسانها:
وَ الْعَصْرِ إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ. [٤]
عصر (١٠٣) ١ و ٢
٥١. عيد قربان
٢٧٠. قسم خداوند به عيد قربان:
وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ. [٥]
بروج (٨٥) ٣
وَ الشَّفْعِ وَ الْوَتْرِ. [٦]
فجر (٨٩) ٣
٥٢. غيب
٢٧١. سوگند خداوند به حقايق ناديدنى، براى نزول قرآن، به وسيله جبرئيل:
فَلا أُقْسِمُ بِما تُبْصِرُونَ وَ ما لا تُبْصِرُونَ وَ ما هُوَ بِقَوْلِ شاعِرٍ قَلِيلًا ما تُؤْمِنُونَ تَنْزِيلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِينَ.
حاقّه (٦٩) ٣٨ و ٤٠ و ٤١ و ٤٣
[١] . در احتمالى، مراد از «مشهود» روز عرفه است. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٧٠٨) و جواب قسم محذوف است و آيه «قتل ...» دلالت بر آن دارد. (اعراب القرآن، ج ١٠، ص ٤٣٠)
[٢] . گفته شده كه «وتر» روز عرفه است و اين روايت جابر از پيامبر صلى الله عليه و آله است. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٧٣٦؛ تفسير نورالثقلين، ج ٥، ص ٥٤٢، ح ١٧) و جواب قسم محذوف است و مقصود عذاب كردن افراد طاغى و فسادگر مىباشد. (الكشاف، ج ٤، ص ٧٧٤)
[٣] . از امام صادق عليه السلام درباره سوره سؤال شد. حضرتفرمود: مقصود از «عصر» عصر خروج قائم عليه السلام است. (تفسير نورالثقلين، ج ٥، ص ٦٦٦، ح ٥)
[٤] . بنا بر قولى، مقصود از «عصر» زمان پيامبر صلى الله عليه و آله است. (التفسير الكبير، ج ١١، ص ٢٧٩)
[٥] . بنا بر قولى، مقصود از «شاهد» يومالنّحر [عيد قربان] است. (مجمعالبيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٧٠٨)
[٦] . بنا بر يك قول، مقصود از «شفع» روز عيد قربان است. (التفسير الكبير، ج ١٦، ص ١٤٨)