وَ الْبُدْنَ جَعَلْناها لَكُمْ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ لَكُمْ فِيها خَيْرٌ فَاذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَيْها صَوافَّ فَإِذا وَجَبَتْ جُنُوبُها فَكُلُوا مِنْها وَ أَطْعِمُوا الْقانِعَ وَ الْمُعْتَرَّ ....

حج (٢٢) ٣٦

٨٦. استحباب بستن دستها و پاهاى شتران قربانى حج، هنگام نحر كردن آنها:

وَ الْبُدْنَ جَعَلْناها لَكُمْ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ لَكُمْ فِيها خَيْرٌ فَاذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَيْها صَوافَ‌ ... [١]

حج (٢٢) ٣٦

هتك قربانى در حج‌

٨٧. جايز نبودن هتك حرمت قربانى بى‌نشان و با نشان حج:

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُحِلُّوا شَعائِرَ اللَّهِ وَ لَا الشَّهْرَ الْحَرامَ وَ لَا الْهَدْيَ وَ لَا الْقَلائِدَ ....

مائده (٥) ٢

٨٨. هتك حرمت قربانيهاى حج، موجب عقاب شديد خداوند:

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُحِلُّوا شَعائِرَ اللَّهِ وَ لَا الشَّهْرَ الْحَرامَ وَ لَا الْهَدْيَ وَ لَا الْقَلائِدَ ... وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ.

مائده (٥) ٢

نيز--) همين مدخل، قربانى در حج، احترام قربانى در حج‌

قربانى در عمره‌

٨٩. به همراه داشتن تعدادى قربانى از سوى پيامبر صلى الله عليه و آله و مؤمنان در عمره حديبّيه:

هُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ الْهَدْيَ مَعْكُوفاً أَنْ يَبْلُغَ مَحِلَّهُ‌ ... [٢]

فتح (٤٨) ٢٥

مكان قربانى در عمره‌

٩٠. مكّه، محل ذبح قربانى در عمره:

هُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ الْهَدْيَ مَعْكُوفاً أَنْ يَبْلُغَ مَحِلَّهُ‌ ... [٣]

فتح (٤٨) ٢٥

٩١. مكّه، مكان مجاز براى ذبح يا نحر قربانى در كفّاره صيد (در احرام عمره):

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْتُلُوا الصَّيْدَ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ وَ مَنْ قَتَلَهُ مِنْكُمْ مُتَعَمِّداً فَجَزاءٌ مِثْلُ ما قَتَلَ مِنَ النَّعَمِ يَحْكُمُ بِهِ ذَوا عَدْلٍ مِنْكُمْ هَدْياً بالِغَ الْكَعْبَةِ ... [٤]

مائده (٥) ٩٥

قربانى شدن اسماعيل عليه السلام‌

٩٢. مأموريت ابراهيم عليه السلام به قربانى كردن اسماعيل عليه السلام از جانب خدا:

فَبَشَّرْناهُ بِغُلامٍ حَلِيمٍ‌ فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ السَّعْيَ قالَ يا بُنَيَّ إِنِّي أَرى‌ فِي الْمَنامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ فَانْظُرْ ما ذا

[١] . [فقها] گفته‌اند: نحر شتران به صورت ايستاده و بابستن دستها و پاهايش مستحب است. (زبدة البيان، ص ٣٠٥)

[٢] . از اينكه «و الهدى» بر «كم» در «صدّوكم» عطف شده است معلوم مى‌شود كه قربانى همراه پيامبر صلى الله عليه و آله بوده است. طبق شأن نزول، آيه ياد شده درباره عمره حديبيّه نازل شده كه پيامبر صلى الله عليه و آله در آن هفتاد شتر با خود برده بود تا در مكّه ذبح نمايد، امّا مشركان مانع شدند. (مجمع‌البيان، ج ٩- ١٠، ص ١٨٧)

[٣] . مقصود از «محلّه» محلّ نحر يعنى مكّه است، زيرا قربانى عمره جز در مكّه ذبح نمى‌شود، همان‌گونه كه قربانى حج جز در منا ذبح نمى‌گردد. (همان)

[٤] . بر اساس روايتى از امام صادق عليه السلام و امام باقر عليه السلام محلّ ذبح كفّاره عمره مكّه و كفّاره حج منا است. (تفسير نورالثقلين، ج ١، ص ٦٧٧، ح ٣٧٨-/ ٣٧٩)