تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٥ - شرح آيات

چنان كه محتمل است پروردگار ما را مقامى معلوم باشد كه دانش و قدرت او را حمل مى‌كند، و از آنجا تدبير او نسبت به آفرينش صادر مى‌شود و همان عرش اوست، و فرشتگان مقرب خداوند در آن هستند.

آنچه آگاهى و شناخت آن براى ما اهميّت دارد اين است كه حاملان عرش آفريدگانى از آفريدگان خدايند و خود، نيمه خدايان نيستند و آنان به تسبيح و تمجيد مشغول‌اند.

/ ٢٧ اين از رابطه آنان با خداوند، امّا از رابطه آنها با انسان، اين همان است كه بيانگر رابطه طبيعت با بشر مى‌شود، زيرا فرشتگان واسطه‌هاى امر خداوند و تنفيذ و اجراى اراده اويند. پس آنها در اين صورت نمايانگر موضع آفريدگان نسبت به انسان مى‌شوند، و اين تمثّل به موضع انسان نسبت به حق مربوط مى‌شود. پس اگر بشر بر فطرت و سرشت و در پيوند مثبت خود با پروردگارش باشد، آنها نيز با اويند و اگر نباشد، نيستند. پس انسان براى رستگارى در زندگى وظيفه‌اى جز اين ندارد كه به سوى تسخير طبيعت حركت كند، طبيعتى كه از مهمترين عوامل تسخير آن عبوديّت و بندگى كردن نسبت به خداست، و در آن صورت است كه مى‌بيند همه چيز در كنار او و به تأييد او قرار گرفته و آن گاه فرشتگان گماشته از جانب خداوند بر نيروهاى مختلف طبيعت همراه و با او خواهند بود، و اگر مجموعه رفتار آدمى به اجمال درست و نيك باشد لغزشهاى كوچك او به وى گزندى نمى‌زند زيرا بيدرنگ در برابر خداوند توبه مى‌كند و اين فرشتگان براى او از خدا آمرزش مى‌طلبند، و شايد به فرمان خدا خطاى او را تصحيح مى‌كنند تا به حالت طهارت و پاكيزگى خود بازگردد، و بيگمان به اذن خدا او را از نزديك شدن به گناهان تازه بازمى‌دارند و دلش را محكم و استوار مى‌سازند و آن را از آرزومنديهاى نفس و وسوسه‌هاى شيطان حفظ مى‌كنند، و به نظر مى‌رسد كه اين از نشانه‌هاى توبه پذيرى باشد.

«الَّذِينَ يَحْمِلُونَ الْعَرْشَ‌- آنان كه عرش را حمل مى‌كنند.» و آنها از بزرگترين فرشتگان خدايند، و شايد اوّلين آفريدگانى هستند كه‌