دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢١٤ - تحريف تاريخ در اين ماجرا

تحريف تاريخ در اين ماجرا

آنچه را آورديم، مورّخان، محدّثان و مفسّران با طرق مختلف و سندهاى گوناگونى گزارش كرده‌اند كه در صفحات پيشين گذشت.[١]

طبرى نيز آن را در تاريخ خود (تاريخ الامم والملوك) به تفصيل آورده است؛ امّا در تفسير خويش، روايت را با همان سندى كه در تاريخ گزارش كرده، نقل كرده و به جاى «كدام يك از شما مرا بر اين امر يارى مى‌دهد تا برادر و وصى و جانشين من در ميانتان باشد»، نوشته است: «تا برادر و چنين و چنان باشد» و در ادامه نيز حذف و تحريف را در سخن پيامبر ٦، روا دانسته و به جاى جمله «بى ترديد، اين، برادر و وصى و خليفه من در ميان شماست. پس گوش به فرمانش باشيد و از وى اطاعت كنيد»، نوشته است: «بى ترديد، اين، برادر من و چنين و چنان است. پس گوش به فرمانش باشيد و از وى اطاعت كنيد».[٢]

البته نوع گزارش طبرى، بسى سؤال برانگيز است و تأمّل در آن، نشان‌دهنده مجبور بودن و تحكّم بر چگونگى نقل است؛ وگرنه، «بى‌ترديد، اين، برادر من و

[١] علامه امينى ;، صورت‌هاى مختلف نقل حادثه را در مجموعه گران‌قدر الغدير آورده و اسناد آن را بررسى كرده و نشان داده است كه نقل‌ها از استوارى ويژه‌اى برخوردار و به هيچ روى، ترديدى را برنمى‌تابند( الغدير: ج ٢ ص ٢٨٥٢٧٨).

[٢] تفسير الطبرى: ج ١١( جزء ١٩) ص ١٢٢.