انوار اخلاقى، وصاياى پيامبر اعظم به امير المؤمنين - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٣٣٥ - مجلس ١١١ جهل، بدترين نوع فقر

علمايي نشويد که در خانه بنشينيد و در خانه را ببنديد. اين خلاف خواست خداوند متعال و پيغمبر صلی الله علیه و آله و سلم است. حتماً در بين مردم باشيد و آنها را رها نکنيد.

چيزي هم که سفارش مي‌کنم هيچگاه نزديکش نرويد اين است که به سمت قضاوت نزديک نشويد؛ چون زمان ايشان زمان طاغوتيها بود، مي‌فرمود نزديک اين منسب ها نرويد که آتش دامنتان را مي‌گيرد. آنها هدف هايي دارند و مي‌خواهند از ما روحانيّت بر خلاف امر استفاده کنند.

سوّمين چيزي هم که مي‌فرمود مي‌خواهيد داشته باشيد يا نداشته باشيد درس دادن در شهرستان ها است. مي‌فرمود: اگر علاقه داريد همين درسي که در حوزه خوانده ايد را در شهرستان ها به ديگران بياموزيد، چه بهتر اينکه حوزه را به شهرها ببريد. ايشان تأکيد مي‌کرد که مردم را رها نکنيد. خدا رحمتشان کند. حال ما طوري نباشد که کنار باشيم و علم را از دست بدهيم. حضرت صلی الله علیه و آله و سلم هم در اين روايت مي‌فرمايد آفت علم، نسيان است.

"وَ آفَةُ السَّمَاحَةِ الْمَنّ" آفت سماحت و آقايي، منّت گذاري است. منّت گذاشتن، آقايي انسان را هدر مي‌دهد. گاهي خدمتي به کسي مي‌کند ولي منّت مي‌گذارد و به رُخش مي‌کشد. ﴿لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى﴾‌١ بعضي ها تا خدمتي به کسي مي‌کنند، مي‌گويند: اي آقا، اگر من نبودم تو چه مي‌کردي؟ من بودم که چنين کردم، من بودم و... . اين حرف ها مقام آقايي را از بين مي‌برد. آقايي انسان به اين است که وقتي کاري براي کسي انجام داد به رخ او نکشد.

خدا ان شاء الله هم به من حقير و هم به شما عزيزان توفيق عمل به اين بيانات را مرحمت بفرمايد.

١ . سوره مبارکه بقره، آيه ٢٦٤ (بخششهاى خود را با منّت و آزار، باطل نسازيد)