رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ٤٣٦ - فصل هشتم در شناختن احوال نفوس بعد از مفارقت بدن

فصل هشتم [در شناختن احوال نفوس بعد از مفارقت بدن‌][١]

(٣٨) بدان كه بيشتر غرض درين باب شناختن اين فصل است تا چون اين احوال‌[٢] مصوّر شود، بتكميل نفس مشغول گردى‌[٣] كه آن سبب سعادت او خواهد بودن‌[٤] در معاد، و شناختن اين فصل از همه مهمتر است.

اكنون گوئيم نفس‌[٥] انسانى بر مثال مادّتى است كه مجرّد باشد از صورت و او را دو پيوند است: يكى با اين بدن و يكى با آن عالم كه خاصّ اوست. و همچنين‌[٦] او را كمالى هست و نقصانى‌[٧]، و كمالش‌[٨] يا علمى است يا عملى: امّا علمى آنست كه او[٩] منتقش‌[١٠] شود[١١] بصورتهاى جمله موجودات روحانى و جسمانى‌[١٢] چنانكه‌[١٣] در وجودست كه ابتداى آن‌[١٤] شناختن بارى تعالى‌[١٥] است، و بعد از آن جواهر[١٦] روحانى نخستين كه ايشان فرشتگان مقرّب‌تراند[١٧] يعنى عقول‌[١٨]، و آنگاه‌[١٩] شناختن جواهر روحانى دوّمين‌[٢٠] كه ايشان نيز فرشتگانند[٢١] يعنى نفوس، و پس‌[٢٢] از آن جواهر جسمانى‌[٢٣] تا آنگاه‌[٢٤] كه جمله‌

[١] در شناختن ... مفارقت بدن: در معاد بعد از مفارقت بدن‌TM

[٢] احوال:

حال‌TM

[٣] گردى: شودTM

[٤] او خواهد بودن: او خواهد بودH آن خواهد بودن‌T

[٥] نفس: نفوس چون مثال‌M نفوس چون مثال ماده‌اى است‌T

[٦] و همچنين: همچنين‌M

[٧] كمالى هست و نقصانى: كمالى و نقصانى است‌TM

[٨] و كمالش:

كمالش‌TM

[٩] او:-TM

[١٠] منتقش: منقش‌T

[١١] شود:-M

[١٢] روحانى و جسمانى: عالم روحانى و جسمانى‌M عالم روحانى و جسمانى‌T

[١٣] چنانكه: كه‌H

[١٤] آن:-H ، اوM

[١٥] بارى تعالى: بارى‌M

[١٦] جواهر: جوهرMH

[١٧] فرشتگان مقرب‌تراند: مقرب‌ترين‌اندH

[١٨] عقول: عقل‌H

[١٩] و آنگاه: آنگاه‌H

[٢٠] دومين:

دمين‌M

[٢١] نيز فرشتگانند: ديگر فريشتگانندH

[٢٢] و پس: بعدTM

[٢٣] جواهر جسمانى:+ سومين‌H جوهر جسمانى سيمين‌M جواهر جسمانى سيمين‌T

[٢٤] تا آنگاه: با آنگاه‌H