رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ٤٣٧ - فصل هشتم در شناختن احوال نفوس بعد از مفارقت بدن

موجودات ببرهان يقينى‌[١] مصوّر نفس شود[٢]، و نفس بعلم يقين‌[٣] و عمل صالح با فريشتگان‌[٤] يكى گردد، و مشابهت يابد بصورت عالم‌[٥] كلّى و مانند شود بديشان‌[٦] چنانكه خواجه سنائى گويد[٧]:

شعر

و امّا[٩] عملى چنانست‌[١٠] كه نفس مجرّد شود از علايق‌[١١] بدنى تا هيچ اثرى از آثار بدنى در وى نماند[١٢] كه بوقت‌[١٣] مفارقت‌[١٤] او را از اين عالم‌[١٥] سفلى جاذبه باشد، و نيز تا متّصل نبود[١٦] ببدن و او را[١٧] لذّت و الم‌[١٨] بدنى از حالتى بحالتى‌[١٩] نگرداند[٢٠] و متاع و طيّبات دنيا او را مغرور نكند[٢١].

(٣٩) اكنون ببايد دانستن‌[٢٢] كه حالات‌[٢٣] نفس بعد از مفارقت بدن از اين اقسام كه ياد كرديم خالى نبود[٢٤]، و [بيرون از اين اقسام قسمتى ديگر نيست‌][٢٥]: گوئيم هر نفسى‌[٢٦] كه بمعاد[٢٧] رسد يا ساده باشد[٢٨] يا غير ساده،

[١] يقينى: عقلى‌H

[٢] مصور نفس شود: مصور شودH متصور شودT

[٣] يقين:

يقينى‌T

[٤] با فريشتگان: همچو فريشتگان‌H همچنين فرشتگان‌M

[٥] علم:

عالم‌H

[٦] و مانند شود بديشان:-TM

[٧] چنانكه خواجه سنائى گويد:-H

[٨] توتست: تو دست‌H طوطيست‌M

[٩] و اما: اماTM

[١٠] عملى چنانست: عملى آنست‌M عمل آنست‌T

[١١] از علايق: از اين علايق‌TM

[١٢] نماند: بنماندH

[١٣] بوقت:

بقوت‌H

[١٤] مفارقت:-M

[١٥] از اين عالم: از عالم‌M در عالم‌T

[١٦] تا متصل نبود: متصل بودTM

[١٧] و او را: او راM

[١٨] لذت و الم: لذات و آلام‌TM

[١٩] حالتى بحالتى: حالى بحالى‌M

[٢٠] نگرداند: بگرداندTMH

[٢١] نكند: كندTM

[٢٢] دانستن:

دانست‌TM

[٢٣] كه حالات: حالات‌H

[٢٤] نبود: نباشدTM

[٢٥] بيرون ...

ديگر نيست: بيرون از اين او را قسمتى ديگر هست‌M بيرون از اين او را قسمى ديگر هست‌T

[٢٦] نفسى: نفس‌TM

[٢٧] كه بمعاد: بمعادM

[٢٨] باشد: بودM