رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ١٩١ - قاعده
گرداند منامات، چنانكه در قرآن آمد در حديث[١] منامات: «وَ الشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ»[٢]. و اوست كه چيزها بهم درآميزد و چيزهاى درست را مشوّش گرداند. آيتى ديگر: «كَشَجَرَةٍ خَبِيثَةٍ اجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْأَرْضِ ما لَها مِنْ قَرارٍ»[٣] زيرا كه پيوسته در حركت است كه بهيچ وقت قرار نگيرد. و اين مخيّله است كه كوهست كه حايل است ميان عالم عقلى و نفوس ما. نبينى كه موسى چون طلب رؤيت كرد گفتند «وَ لكِنِ انْظُرْ إِلَى الْجَبَلِ»[٤][٥]، اگر چنانكه بجاى خود قرار گيرد باشد كه مرا ببينى كه اين كوه پيوسته در حركت است و شاغل نفس است، و چون سانح قدسى به عالم تخيّل رسيد او را قهر گردانيد، چنانكه گفت «فَلَمَّا تَجَلَّى رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَكًّا»، الآية[٦].
سلطنت بشريت ظاهر گشت، نفس با آتش روحانى گرم و روشن گشت، و از مشاهده عالم كثرت فانى گشت، در نور قيّومى مستغرق شد. [و علماى متألّه راست اسرارى][٧] در چگونگى خلاص يافتن نفس به عالم حقّ، و در حكمة الاشراق بدان اشارت كرده آمد.
(٩٩) اللّهمّ، اى خدائى كه وجود همه بذات تو قائمست، و فايض وجود ذات تست، و بركات بر عالم سفلى تو مىفرستى، و نهايت رغبتها توئى، نور همه نورها و مدبّر كارها، بخشنده زندگى توئى عالميان را،
[١] در حديث: كه در حديثI
[٢] سوره ١٧( الإسراء) آيه ٦٢
[٣] سوره ١٤( ابراهيم) آيه ٢٦
[٤] و لكن انظر الى الجبل:( در متن فارسى محو شده است)( أ لم تر ان موسى لما طلب الرؤية قيل له و لكن انظر الى الجبل فان استقر مكانهA (
[٥] سوره ٧( الاعراف) آيه ١٤٣
[٦] سوره ٧( الاعراف) آيه ١٣٩
[٧] و علماى متأله راست اسرارى:-I ) للعلماء المتألهين اسرار فى كيفية تخلص النفس الى العالم الحقA (