فقه نظام سياسى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ٣٥٣ - واژه نهم «عبادت»

شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَ يُسَلِّمُوا تَسْلِيماً)

ثم قال ابوعبدالله (ع) «فَعَلَيْكُمْ بِالتَّسْلِيمِ»[١].

گفت: امام صادق (ع) فرمود: اگر مردمى خداى واحد را عبادت كنند و شريكى در عبادت قائل نباشند، و نماز گزارند، و زكات دهند و حج بيت‌الله را انجام دهند و روزه ماه رمضان بگيرند سپس به كارى كه خداوند يا پيامبر (ص) انجام داده بگويند چرا به‌گونه ديگر انجام نداد، يا آنكه در دل چنين بپندارند، گرفتار شرك شده‌اند؛ سپس اين آيه را تلاوت فرمود: «نه! به پروردگارت سوگند ايمان نخواهند آورد مگر آنكه تو را در تمام آنچه در آن بگو مگو دارند داور قرار دهند پس از آنچه تو حكم مى‌كنى هيچ‌گونه ناخرسندى و دشوارى در اندرون خود نيابند و يك سره سرسپرده باشند»؛ سپس امام صادق (ع) فرمود: برشما باد تسليم و سرسپردگى.

از اين روايت نيز استفاده ميشود كه در منطق قرآن كريم اخلاص در عبادت به نمازگزاردن و روزه‌گرفتن براى خدا نيست؛ اگرچه در اين اعمال، هيچ‌گونه شركى در كار نباشد و به قصد امر خدا بجا آورده شود، بلكه اخلاص در عبادت خدا به اخلاص در اطاعت اوست و اخلاص در اطاعت خدا راهى جز اطاعت محض از رسول خدا (ص) و تسليم تام و كامل بودن براى آن حضرت ندارد.

على بن ابراهيم در تفسير آيه كريمه‌ (وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ)[٢] «نيافريدم جن و انس را مگر براى آنكه مرا بپرستند» از امام باقر (ع) روايت مى‌كند:

[١] . همان.

[٢] . سوره الذاريات: ٥.