فقه نظام سياسى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ٢٩٨ - قسمت دوم
حديث تأبير نخل عدم عصمت رسول در اوامر دنيوى است كه به معناى نفى تلازم بين اطاعت رسول و اطاعت خدا در امور دنيوى است.
به تلازم مطلق بين اطاعت رسول و اطاعت خدا در آيات ديگر نيز اشاره شده از جمله، آيات دسته اول كه در آنها امر به اطاعت رسول و اطاعت خدا به طور مطلق و در سياق واحد آمده بود و از جمله آيات ديگرى نظير:
(وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا)[١].
دستورى كه رسول به شما مىدهد، بگيريد و به كار بنديد و از آنچه شما را از آن باز مىدارد پرهيز كنيد.
در اين آيه، امر الهى به اخذ به تمام آنچه رسول براى مردم بيان مىكند تعلق گرفته و نيز نهى الهى به آنچه رسول از آن نهى كرده تعلق يافته است. جمله «مَا آتَاكُمُ» همه آنچه به وسيله رسول خدا بيان شده است را شامل مىشود؛ بهگونهاى كه شامل بيان لفظى و فعلى و تقريرى نيز مىشود؛ همانگونه كه شامل بيان در امور دنيوى و اخروى فردى و اجتماعى و هر نوع ديگر از امور و مسائلى كه در بيان رسول خدا (ص) آمده باشد، مىشود. لهذا دليل ديگرى است بر كذب قطعى امثال حديث تأبير نخل از يكسو و بر تلازم قطعى و فراگير و بلا استثناى اوامر و خواستهها و محبوبات و مبغوضات رسول اكرم (ص) با اوامر و خواستهها و محبوبات و مبغوضات خداى متعال از سوى ديگر دلالت دارد.
اين تلازم بين امر رسول و امر خدا و اطاعت رسول و اطاعت خدا، ميان اطاعت خدا و رسول و اطاعت اولىالامر نيز وجود دارد و بدين ترتيب، همانگونه كه بر
[١] . سوره حشر: ٧.