فقه نظام سياسى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ٣٠٨ - قسمت دوم

از اين آيات نيز استفاده مى‌شود ظلم بزرگى كه آدمى را مصداق «ظالم» برتر مى‌كند- چنان‌كه از آيات ديگر نيز استفاده مى‌شود- اعراض از اطاعت خدا و رسول است و اينكه آنچه در قرآن به عنوان «سبيل خدا» از آن ياد مى‌شود، همان اطاعت از رسول است؛ چنان‌كه در اين آيات، به‌خوبى تبيين شده است: (يا لَيْتَنِي اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسُولِ سَبِيلًا ... لَقَدْ أَضَلَّنِي عَنِ الذِّكْرِ ...) ذكر در اينجا چنان‌كه در آيات ديگر نيز توضيح داده شده با «سبيل خدا» يكى است و ذكر همان «رسول» است؛ چنان‌كه در سوره طلاق مى‌فرمايد:

(فَاتَّقُوا اللَّهَ يا أُولِي الْأَلْبابِ الَّذِينَ آمَنُوا قَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْراً\* رَسُولًا ...)[١].

پس اى خردمندانى كه ايمان آورده‌ايد از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد! به يقين خداوند چيزى كه مايه تذكر است بر شما نازل كرده؛\* پيامبرى (به سوى شما فرستاده) كه ....

و در سوره زمر از نافرمانى رسول خدا و اعراض از اطاعت و پيروى از او به عنوان برترين ظلم ياد شده است:

(إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ\* ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عِنْدَ رَبِّكُمْ تَخْتَصِمُونَ\* فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللَّهِ وَ كَذَّبَ بِالصِّدْقِ إِذْ جاءَهُ أَ لَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوىً لِلْكافِرِينَ\* وَ الَّذِي جاءَ بِالصِّدْقِ وَ صَدَّقَ بِهِ أُولئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ)[٢].

[١] . سوره طلاق: ١٠ و ١١.

[٢] . سوره زمر: ٣٠- ٣٣.