فقه نظام سياسى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ٣٩٨ - دسته دوم روايات واژه «اطاعت» و مشتقات آن

و به ياد آوريد نعمت خدا را بر شما، و پيمانى را كه با تأكيد از شما گرفت، آن زمان كه گفتيد: «شنيديم و اطاعت كرديم».

در اين آيه اشاره به اين حقيقت مهم شده كه پيمان اطاعت و فرمانبرى از خداوند، پيمان مؤكدى است كه نه تنها در عالم ذرّ و از آغاز خلقت و در عالم تكوين در نهاد آدميان نهفته است، بلكه در عالم تشريع و اختيار نيز پيمان مجدد بر همان اطاعت و فرمانبرى الهى بسته شده است؛ اين پيمان اختيارى، پيمان ايمان است؛ زيرا ايمان به خدا و رسول، پيمان اطاعت و فرمانبرى از حكومت و فرمانروايى خداوند است.

عبارت‌ (واثَقَكُمْ بِهِ) اشاره به اين است كه اين پيمان تكوينى به وسيله پيمان اختيارى تشريعى مورد تأكيد و اقرار و ابرام قرار گرفته است.

٣. كلينى روايت كرده است:

عَنْ سَلَّامٍ الْجُعْفِيِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ الله (ع) عَنِ الْإِيمَانِ فَقَالَ: «الْإِيمَانُ أَنْ يُطَاعَ الله فَلَا يُعْصَى»[١].

سلّام جعفى گفت: از امام صادق (ع) درباره ايمان پرسيدم، فرمود: ايمان اين است كه خداوند اطاعت شود و معصيت نشود.

تفسير ايمان به اطاعت و فرمانبرى از فرمان خداوند، در آيات بسيارى از قرآن كريم آمده است؛ نظير:

(آمَنَ الرَّسُولُ بِما أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَ الْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَ مَلائِكَتِهِ وَ كُتُبِهِ وَ رُسُلِهِ لا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ وَ قالُوا سَمِعْنا وَ أَطَعْنا)[٢].

[١] . اصول كافى، ج ٢، ص ٣٣.

[٢] . سوره بقره: ٢٨٥.