تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٤١٠ - مطلب سوم - ضربه ها و تحولات در پوستها ، اثر منفى و در مغزها اثر مثبت به وجود مى آورد
روح آنان افزوده مى شود ، در حقيقت هر ضربه و تحولى قيافهء ديگرى از جهان و انسان را بر آنان نشان مى دهد و به بينش و قدرتشان مى افزايد .
علت اين امر بسيار مثبت و ارزنده آن است كه روح آدمى هنگامى كه عظمت و نيرومندى بالقوهء خود را دريافت و با امكان تماس و تسلط بر جهان طبيعت آشنا گشت ، در حقيقت جهان براى او مانند كالبد مادى او تلقى مى شود ، مانند كودك كه با آگاهى و دريافت قدرتهاى متنوع خود ، به امكانات و فعاليتها و نيروهاى موجوديت خويشتن پى مى برد و آنها را تدريجا به كار مى اندازد .
اين بيت كه به امير المؤمنين على بن ابى طالب عليه السلام نسبت داده شده است :
ا تزعم انك جرم صغير و فيك انطوى العالم الاكبر (
آيا گمان مى كنى تو يك جرم كوچكى هستى ، در صورتى كه جهان بزرگ در تو پيچيده است ) .
و اين بيت را كه شيخ محمود شبسترى مى گويد :
جهان انسان شد و انسان جهانى ازين پاكيزه تر نبود بيانى
همين اصل را كه گفتيم در بر دارد .