تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٠٧ - بينش مرحلهاى در قرآن كريم

بر آدمى است كه منتظر وحى باشد تا حكم شرعى نازل شود آن گاه درباره آن پرسش كند. زيرا خداوند جز در زمانى كه مقرر است علم را نازل نمى‌كند و چون زمانش فرا رسد به قدر ظرفيت مردم به آنان ارزانى مى‌دارد.

بعضى از مردم به سبب شتابى كه در شناخت احكام دارند گاه از سوى خود احكامى نازل مى‌كنند و به خدا نسبت مى‌دهند و سنتهاى جاهلى را چون احكام مى‌پذيرند و چون حكم خدايى آشكار شود با آن كه احكام جاهلى/ ٤٧٧ با عقل و علم مخالف است باز هم آن را رها نمى‌كنند.

تقليد از سنت پدران به منزله مانعى عظيم است در طريق تحمل مسئوليت.

همچنين تقليد جامعه. زيرا بعضى از مردم گذر از اين مانع نتوانند. از اين رو برخى از واجبات را ترك مى‌كنند به صرف اين پندار كه مردم آن را خوش ندارند.

قرآن در اين مجموعه از آيات مى‌خواهد اين موانع را از سر راه مردم بردارد بنا بر اين او را از شتابكارى و عدم انجام مرحله به مرحله احكام و پيروى از نظريه جامعه بازمى‌دارد.

شرح آيات

بينش مرحله‌اى در قرآن كريم‌

[١٠١] شتاب كردن در فهم حقايق اعم از اين كه مربوط به احكام شرعى باشد يا تقاليد و سنن اجتماعى؛ اگر قلب مستعد پذيرفتن آنها نباشد سبب كراهت قلب از آنها مى‌شود و گاه سبب مى‌شود كه مسلمان به آنها كافر گردد. از اين رو خداوند از تجسس در حقايق، قبل موعد منع كرده گفته است

«يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَسْئَلُوا عَنْ أَشْياءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ‌- اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد از چيزهايى كه چون براى شما آشكار شوند اندوهگينتان مى‌كنند، مپرسيد.» بر ماست كه از اين حقايق در زمانى سؤال كنيم كه زمانش فرا رسيده باشد و اراده خداوند بر بيان آنها تعلق گرفته باشد. زيرا خداوند زمانى كه حكمتش‌