تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٦٢ - تجمع بر پايه ايمان

«ذلِكُمْ فِسْقٌ‌- اين كارها خود نافرمانى است.» عمل حرام انسان را از حدود تقوى خارج مى‌كند بلكه اگر به قصد تقرب به بتان باشد از مرز ايمان بيرون مى‌آورد.

/ ٢٩٦ اگر مردم عصر جاهلى چنين عادات نكوهيده‌اى داشته‌اند، بر ماست كه در برابر آنها مقاومت ورزيم و مرتكب چنان اعمالى نشويم. زيرا ميان ما و آنها خط فاصلى قرار دارد. آنها از اين كه ما به آيين آنها درآييم نوميد شده‌اند و ما به نوبه خود نبايد راه مدارا و مداهنه پيش گيريم و به خاطر آنان از برخى واجبات خويش عدول كنيم و در برابرشان سر فرود آوريم.

بر ماست كه بدانيم كه دين ما كامل است و در آن نقصى نيست، پس چرا بايد به عادات مردم جاهلى بازگرديم يا از آنها تقليد كنيم.

«الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ فَلا تَخْشَوْهُمْ وَ اخْشَوْنِ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَ رَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلامَ دِيناً- امروز كافران از بازگشت شما از دين خويش نوميد شده‌اند. از آنان مترسيد از من بترسيد. امروز دين شما را به كمال رسانيدم و نعمت خود بر شما تمام كردم و اسلام را دين شما برگزيدم.» اسلام، در اينجا به همان معنى لغوى آن است كه قرآن در ديگر آيات خود به كار مى‌برد، يعنى تسليم در برابر خدا و آيين او. اسلام دينى است كه خدا براى ما برگزيده و آن پرهيزگارى و پيروى از آيينهاى خداوند است و اطاعت از رسول خدا و اولو الامر بعد از او كه امتداد خط رسالت پيامبر اكرم هستند.

از آنجا كه سوره مائده بعد از همه سوره‌هاى قرآنى نازل شده، مسئله تكميل دين در آن مطرح شده است. طبعا مسئله رهبرى اسلامى كه بارزترين و مهمترين قضايايى است در آن مطرح شده تا مردم بدانند كه ائمه معصومين عليهم السلام رهبران واقعى دينى امت هستند، خواه از لحاظ سياسى هم بر بلاد حكومت كنند يا نكنند. خواه به مصالح عاليه امت قيام كنند يا نه.

البته رهبرى، در منطق اسلامى هنگامى داراى معنى است كه از رسوبات‌