تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٥٠٠ - شرح آيات

اين سخن بر قريشيان دشوار آمد، و خنديدند، آن گاه اين آيه نازل شد». [٥٣] اين آيه را تفسيرى است ديگر كه آن را از نصّى كه درباره نزول همين آيه آمده است درمى‌يابيم، و در زير ياد مى‌كنيم، با علم/ ٥٠٢ به اين كه تطبيق قرآن بر موارد نزول آياتش به معنى محدود ساختن آن به همان تفسير نيست، زيرا قرآن را ابعادى است گوناگون و پهنه‌هايى مختلف و افزون كه آيات بر آنها مى‌گذرد هم چنان كه آفتاب بر كوه‌ها و دشتها مى‌گذرد.

آورده‌اند كه چون اين آيه نازل شد كه: «إِنَّكُمْ وَ ما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ أَنْتُمْ لَها وارِدُونَ‌ [٥٤] شما و آن چيزهايى كه سواى خدا مى‌پرستيد هيزمهاى جهنّميد. شما به جهنّم خواهيد رفت»، يكى از مشركان قريش (كه عبد اللَّه بن الزعبرى بود) گفت: آيا اين مخصوص ما و خدايان ماست يا همه امّتها را در برمى‌گيرد؟ پيامبر (ص): «نه، براى تمام امّتهاست». وى گفت: سوگند به پروردگار كعبه كه تو را مغلوب كردم، مگر نه آن كه تو ادّعا مى‌كنى كه عيسى بن مريم پيامبر است، و بر او و مادرش درود مى‌فرستى، در حالى كه مى‌دانى كه نصرانيان او را مى‌پرستند، و يهوديان نيز عزيز را مى‌پرستند، و فرشتگان نيز مورد پرستش قرار مى‌گيرند، پس اگر اينان همه در دوزخ باشند ما خرسند خواهيم بود كه خود و خدايانمان همراه آنان باشيم. پيامبر- صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم- خاموش شد و آن گروه شاد شدند و خنديدند و بانگ شادى برآوردند، پس خداى تعالى اين آيه را فرستاد: «إِنَّ الَّذِينَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِنَّا الْحُسْنى‌ أُولئِكَ عَنْها مُبْعَدُونَ‌ [٥٥] كسانى كه پيش از اين مقرّر كرده‌ايم كه به آنها نيكويى مى‌كنيم، از دوزخ بركنارند».

[٥٨] «وَ قالُوا أَ آلِهَتُنا خَيْرٌ أَمْ هُوَ و گفتند آيا خدايان ما بهترند يا او؟» آيا خدايان ما بهترند يا عيسى؟