تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٤٩ - رهنمودهايى از آيات

(و روزى انسان مانند ديگر جوانب زندگى او مرهون كوشش و نوع كار اوست)، و هيچ كس به مصيبتى دچار نمى‌شود مگر بر اثر كردار و دستاورد كار خود، در حالى كه خداوند از بسيارى درمى‌گذرد و عفو مى‌كند (و اگر مى‌خواست آنان را بر اثر گناهانشان به شتاب مجازات دهد بيگمان همه را نابود مى‌كرد).

هيچ كس نمى‌تواند اگر خدا بخواهد او را به سبب گناهانش دچار سازد، سوانح و بلاها را از خود دور سازد و هيچ كس ديگرى نيز نمى‌تواند از او دفاع كند يا در برابر خدا بدو يارى دهد.

براستى قدرت خدا محيط بر بشر است، پس اگر در دريا بر كشتى نشينند و بادها آنان را به فراسوى درياها ببرد، آيا (تصوّر كرده و) و ديده‌اى كه اگر خدا بخواهد و باد بايستد كشتيهاى آنها بى حركت در جاى خود مى‌ماند؟! (براستى، كسى بدين حقيقت توجّه هشيارانه مى‌كند كه فراتر از تأثير پذيرى از فشار سختى يا فريبندگى نعمت باشد يعنى) كسى كه بسيار با صبر و حوصله و بسيار سپاسگزار است.

و خدا قادر است كه مردم را به سبب گناهانشان با كشتيهايشان در پهنه دريا هلاك كند، ولى از خطاهاى بسيارى از ايشان در مى‌گذرد و آنها را مى‌بخشايد.

(پس در اين صورت جدال در امر خدا و ستيزه كردن با احكام او براى چيست؟) تمام اينها به عنوان نشانه‌اى براى مجادله كنندگان در آيات خدا كه گريزگاهى از پروردگار خود ندارند، كافى است.

(وانگهى، حرص بر دنيا و زد و خورد براى آن در حالى كه دنيا خود هيچ ارزشى ندارد، براى چيست؟!) پس آنچه به شما داده‌اند جز كالاى زندگى دنيا نيست كه اگر با آخرت مقايسه شود چيزى محسوب نمى‌شود، زير آخرت براى كسانى كه ايمان آورده‌اند و به پروردگار خود توكّل مى‌كنند بهتر و پايدارتر است (پس رداى بزرگ خويشتنى و تكبر را از تن به در مى‌كنند، و بر حرص و از فايق‌