تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٣٠ - يكم خويشاوندان كيستند؟

خويشاوندان» چنين تفسير مستفاد شده) يا چنين تفسير كرده‌اند كه خدا را دوست بداريد، و با فرمانبردارى از او بدو نزديك شويد. [٤١] و به تفصيلى افزونتر

رواياتى كه از طريق فرقه‌هاى گوناگون اسلامى درباره تفسير اين آيه به اهل بيت آمده بالغ بر چهل و چهار حديث مى‌شود كه نزديك به نوزده حديث آن از طريق اهل بيت (ع) و در كتابهاى شيعيان ايشان آمده است‌ [٤٢] و بيست و شش حديث از ديگر كتابها روايت شده است.

/ ٣٣٨ در حالى كه جمع تمام روايات معارض با آن فقط شش حديث مى‌شود و در آنها اختلافى بزرگ وجود دارد، و حتى در يكى از آن روايات كه به سعيد بن جبير منسوب است رأى مشهور مخالف با اين نصوص را ملاحظه مى‌كنيم.

پس آيا شكستن چهل و چهار حديث يكسان در معنى با شش حديث متفاوت كه شديدترين اختلاف را با يكديگر دارند جايز است؟ با توجّه به اين كه كلمه «القربى» در پانزده جاى قرآن به معنى خويشاوند فرد آمده كه در اينجا نيز همان معنى را مى‌دهد، و با توجّه به اين كه اين احاديث نصوصى شرعى نيستند، زيرا از پيامبر خدا (ص) روايت نشده‌اند، بلكه اجتهادهايى از نسل اوّل مفسّران‌اند، در حالى كه دسته اوّل آن نصوص در اغلب موارد از شخص پيامبر خدا روايت شده‌اند، و از اين روست كه مى‌بينيم مفسّر معروف، شوكانى در تقرير اين معنى گويد و آن را سخت استوار مى‌كند كه تفسيرى است كه به پيامبر خدا (ص) مى‌رسد و اسناد آن نزد احمد در مسند چنين است: حديث كرد ما را حسن بن موسى كه قزعة بن سويد از ابن ابى نجيح از مجاهد از ابن عباس به ما گفت: كه پيامبر (ص) ... پس او اين حديث را ذكر كرد، و ابن ابى حاتم از پدرش از مسلم بن ابراهيم از قزعه روايت كرد، و ابن المبارك و سعيد بن منصور و عبد بن حميد و ابن‌