فقه نظام سياسى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ١٨٦ - الف) مُلك

ايمان بياوريد به خدا و فرستاده‌اش، آن پيامبرِ درس نخوانده‌اى كه به خدا و سخنانش ايمان دارد؛ و از او پيروى كنيد تا هدايت يابيد».

در اين آيه نيز افزون بر تقديم جار و مجرور بر «مُلك»، كه مدخول الف و لام جنس و مفيد حصر جنس مُلك در خداى متعال است، قرينه خطاب به «ناس» دلالت دارد كه مراد از (مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ) تنها حاكميّت خدا بر جهان غير انسانى نيست، بلكه مقصود، حاكميّت فراگير و شامل و غير قابل تجزيه و تفكيك خداى متعال بر سراسر جهان هستى از جمله جامعه انسانى است.

جمله‌ (إِنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ جَمِيعاً) كه قبل از جمله مورد بحث آمده نيز قرينه ديگرى بر اين است كه «مُلك» در اين آيه، مُلكى است كه شامل جامعه انسانى مى‌شود و به معناى مُلك و سلطنت و حاكميّت متعارفى است كه در جامعه بشر وجود دارد. دلالت جمله‌ (إِنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ جَمِيعاً) بر اراده سلطنت و حاكميّت رسول خدا (ص) از جمله‌ (لَهُ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ) استفاده مى‌شود، اين مطلب در آيات فراوان ديگرى كه رسولان را به عنوان حاكمان بر جامعه بشر معرفى كرده‌اند، مورد تأكيد قرار گرفته است؛ نظير:

(وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ رَسُولٍ إِلَّا لِيُطاعَ بِإِذْنِ اللَّهِ)[١].

ما هيچ پيامبرى را نفرستاديم مگر براى اينكه به فرمان خدا، از وى اطاعت شود.

(فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً)[٢].

[١] . سوره نساء: ٦٤.

[٢] . همان: ٥٤.