مالك كه و له اخ او اخت من الام و اما ثانيا زيرا كه حقتعالى در آخر اين سوره كلاله را اطلاق بر اختين و اخوه نموده و از براى اختين ثلثان قرار داده و از براى اخوه كل و در اينجا از براى واحد سدس و از براى اكثر ثلث قرار داده پس معلوم ميشود كه اخوه اينجا غير اخوه‌ايست كه در آخر سوره است و چون مقدر اينجا نصيب ام است هم چنان كه گذشت پس مناسب آنست كه مراد اينجا اخوه باشد از قبل ام و اما ثالثا بجهة روايات كثيره متظافره از اصحاب ما و اما رابعا بجهة اجماع علماء ما و از امير المؤمنين (ع) پرسيدند كه كلاله كيستند فرمود برادران و خواهران ميت از پدرى و مادرى و آنها كه در اين آيه مذكورند مادرى‌اند و آنها كه در آخر سوره‌اند پدرى و مادرى يا پدرى‌ أَوِ امْرَأَةٌ عطفست بر رجل يعنى اگر باشد زنى كه از او ميراث گرفته ميشود كلاله‌ وَ لَهُ‌ و مر اينمرد و زن را (خ) برادرى باشد أَوْ أُخْتٌ‌ يا خواهر مادرى‌ فَلِكُلِّ واحِدٍ پس مر هر يكى را مِنْهُمَا از اين برادر و خواهر السُّدُسُ‌ شش يك است از ميراث كلاله و مذكر درين صورت با مؤنث يكسانست‌ فَإِنْ كانُوا پس اگر باشند أَكْثَرَ مِنْ ذلِكَ‌ بيشتر از برادرى يا خواهرى‌ فَهُمْ‌ پس ايشان بتمامى خواه مذكر و خواه مؤنث از فريقين‌ شُرَكاءُ فِي الثُّلُثِ‌ انبازانند در سه يك مال بى مزيت ذكور بر اناث زيرا كه انتساب محض انوثت است و اين ميراث بطريق مذكور مر ايشان را ثابتست‌ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ از پس انفاذ وصيتى كه‌ يُوصى‌ بِها وصيت كرده شده است بآن‌ أَوْ دَيْنٍ‌ يا پس از اداى دين‌ غَيْرَ مُضَارٍّ حال است از مدلول عليه يوصى كه صيغه مجهولست چه اين صيغه دالست بر موصى يعنى در حالتى كه ميت غير زيان آرنده باشد بر ورثه در وصيت و دين و ضرر در وصيت آنست كه از ثلث مال متجاوز باشد و زيان در دين آنكه اقرار كند بدين از براى كسى كه در ذمه او چيزى نداشته باشد بقصد ضرر رسانيدن بوارث و دفع او از ارث‌ وَصِيَّةً مِنَ اللَّهِ‌ مصدر مؤكد است يعنى وصيت كرد شما را خدا وصيتى از جانب خدا يعنى حكم تقسيم ارث بر جماعت مذكوره از حق تعالى صادر شده و يا مفعول به مضار است يعنى در حالتى كه ضرر رساننده نباشد ميت وصيت را كه حكم آن از جانب خداست‌ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ‌ و خدا دانا است به نيات شما در نفع و ضرر و يا در وصيت بر وجه قربت و ريا حَلِيمٌ‌ بردبار است بعقوبت عاصيان تعجيل نكند و بتوبه گناهان ايشان را عفو نمايد در كنز گفته كه در اينجا چند فايده است اول نزد ما زايد از سدس و ثلث بر وارث ايشان رد كرده ميشود اگر سواى ايشان نباشند و اما نزد عامه از براى اقرب عصبه‌