تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٤٨٣
عقد متعه پنجاند زوج و زوجه و مهر و اجل و صيغه اما حكم زوج و مهر در عقد متعه و شروط و احكام آن بر طريق دائميست مگر آنكه ذكر مهر در عقد متعه شرط است پس اگر در آن ذكر مهر نكند عمدا و يا سهوا يا شرط كنند كه مهر نباشد يا مهر مجهول يا حرام باشد مثل خمر عقد صحيح نباشد و در عقد دوام ذكر مهر در عقد شرط نيست اما اجل شرط او آنست كه معين و محدود باشد بحسب ابتدا و انتها پس اگر در عقد متعه ذكر اجل نكنند عمدا يا سهوا يا اجل مجهول ذكر كنند عقد درست نباشد و جايز است كه ابتداء اجل متصل بزمان عقد نباشد على الخلاف چنان كه در اثناى ماهى گويد كه متعتك نفسى من غرة الشهر الآتى الى سلخه مثلا بكذا يا آنكه در اول ماه رجب گويد مثلا (متعتك من عيد شهر رمضان الى عيد الاضحى بكذا) و در صورتى كه عقد بر اين نهج واقع شود آن زن بعد از وقوع عقد و قبل از حلول اجل شوهرى ديگر نتواند كرد و آن مرد در آن مدت بخواهر آن زن نكاح نتواند كرد و اگر ابتداى اجل را ذكر نكند مبدعش از وقت عقد خواهد بود چنان كه گويد متعتك نفسى الى سلخ هذا الشهر يا گويد (الى آخر هذا الشهر) و اگر گويد (متعتك نفسى عشرة ايام) يا گويد (متعتك نفسى من هذا الوقت الى عشرة ايام) معلوم باشد يعنى دانند كه وقت عقد صباح بوده يا پيشين يا ديگر تا آنكه انتهاى آن وقت معلوم شود و اگر وقت معلوم نباشد انتهاى ده روز معلوم نباشد پس مجموع مدت مجهول باشد و عقد صحيح نباشد اما صيغه عقد متعه مثل صيغه عقد دوام است در لزوم عربيت و صحت صيغه و تركيب و اعراب و قصد انشاء و اختيار و تلفظ بصيغه ماضى و عدم فصل و ساير شروط صيغه عقد دوام مگر كه در عقد متعه كه ذكر مهر و اجل هر دو شرط است و در عقد دوام نيست و صيغه عقد سه است يكى زوجت دوم انكحت سيم متعت و صور عقد متعه نيز باعتبار توسط وكيل از هر دو جانب يا از يك جانب يا عدم آن و با اختلاف مهر و اجل و باعتبار تعدد وكالت و اتحاد آن بسيار است اما بعضى از آن اينجا مذكور نميشود بجهت انجرار مبحث با طناب اول آنكه وكيل نباشد از هيچ جانب بلكه تخاطب ميان زوجين واقع شود و زن گويد بمرد كه (متعتك نفسى بقية هذا الشهر بتنكة مثلا) مرد گويد بلا فصل قبلت دوم از هر دو جانب وكيل باشد وكيل زن بگويد بوكيل مرد كه متعت موكلك فلانا موكلتى فلانة يا گويد (متعت موكلتى فلانة موكلك فلانا الى آخر الشهر بتنكتين مثلا) وكيل مرد گويد (قبلت لموكلى) سيم آنكه وكيل باشد از جانب زن نه از جانب مرد وكيل زن گويد بمرد (متعت موكلتى فلانة من هذا الزمان الى غروب الشمس بعشرين تنكة) مرد گويد قبلت صورت چهارم آنكه زن گويد بوكيل مرد كه (متعتك نفسى موكلك فلانا يا گويد متعت موكلك نفسى من زوال هذا اليوم الى نصف الليل بثلث تنكات) وكيل مرد گويد (قبلت لموكلى فلان) صورة پنجم آنكه وكيل