تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٢٦٠ - سوره آل عمران(٣) آيات ٨٠ تا ٨٩
بحق تعالى و فانى از ماسوى ستودن ايشان از حق باشد و بزبان اهل معرفت ربانيان مجردانند كه قدم بر سر كونين زدهاند و از كمال توكل بغير حق ملتفت ناشده و جهاد كردن با نفس فريبنده و روى توجه از خود بر تافته و بمولى آورده و قوله
وَ لا يَأْمُرَكُمْ أَنْ تَتَّخِذُوا الْمَلائِكَةَ وَ النَّبِيِّينَ أَرْباباً عطفست بر ثم يقول و لا مزيده است براى تاكيد و معنى اينست كه (ما كان لبشر ان يستنبئه اللَّه ثم يامر الناس بعبادة نفسه و يامر باتخاذ الملائكة و النبيين اربابا) يعنى نسزد و سزاوار نباشد احدى را كه حق تعالى او را پيغمبرى دهد و او مردمان را بپرستش خود خواند و امر كند شما را بآنكه فرا گيريد فرشتگان را و پيغمبران را خدايان تخصيص نبى و ملائكه جهت آنست كه بعضى مشركان ملائكه را مىپرستيدهاند و نصارى پيغمبران را كه عيسى و عزيرند حقتعالى رد قول ايشان كرده بر طريق انكار مىفرمايد كه لا يَأْمُرَكُمْ آيا ميفرمايد آن بشر يعنى پيغمبر مر شما را بِالْكُفْرِ بپوشيدن حق و شرك آوردن بَعْدَ إِذْ أَنْتُمْ پس از آنكه هستيد شما مُسْلِمُونَ گردن نهندگان مر دين اسلام را وَ إِذْ أَخَذَ اللَّهُ و ياد كن چون فرا گرفت خدا مِيثاقَ النَّبِيِّينَ پيمان و عهد پيغمبران را يعنى از ايشان فرا گرفت به اينكه لَما آتَيْتُكُمْ هر آينه بدهم شما را مِنْ كِتابٍ وَ حِكْمَةٍ از كتاب منزل و فهم آن يا علم شريعت ثُمَّ جاءَكُمْ پس بيايد بشما رَسُولٌ فرستاده از نزد من كه آن محمد (ص) است مُصَدِّقٌ لِما مَعَكُمْ باور دارنده مر آن چيزى را كه با شما است از كتاب و حكمت لَتُؤْمِنُنَّ بِهِ البته ايمان آوريد بوى وَ لَتَنْصُرُنَّهُ و يارى كنيد او را باظهار صفات و نعوت او و امم خود را بيارى او فرمائيد و هر گاه حال انبيا در اخذ ميثاق بايمان آوردن به پيغمبر آخر الزمان و يارى كردن او را چنين باشد پس حال امم ايشان بطريق اولى باشد و اگر مراد غير آن حضرت باشد از پيغمبران ديگر هم چنان كه قول بعضى است معنى اينست كه بنبوت يكديگر ايمان آوريد و با نفس خود نصرة يكديگر دهيد بر اعدا و گويند معنى آنست كه چون فرا گرفت خدا ميثاق را از پيغمبران و امم ايشان در باب ايمان بمحمد (ص) و نصرت او و بنا بر اين عدم ذكر امم بجهت استغناى ذكر انبياست از ايشان و نزد بعضى اضافه ميثاق به نبيين اضافه فاعل است و معنى اينست كه چون حقتعالى اخذ ميثاق كرده كه انبيا توفيق آن كردهاند بر امم خود و گويند مراد بنبيين اولاد ايشانند كه بنى اسرائيلاند بر حذف مضاف و يا تسميه اولاد به نبيين است بر سبيل تهكم زيرا كه بنى اسرائيل مىگفتند كه (نحن اولى بالنبوة من محمد ص لانا اهل الكتاب و النبيون منا) ما بنبوت سزاوارتريم