اثرآفرینان استرآباد و جرجان (استان گلستان) - مقدم، محمدباقر - الصفحة ٩٣ - «سید اسحاق حسینی استرآبادی»

فکری مذهبی-سیاسی عصر «تیموریان»، مولانا «مجد الدین استرآبادی» و سید اسحاق را دامادهای «فضلالله» معرفی کرده است.

در «دانشنامه جهان اسلام»، سید اسحاق در زمرهی جانشینان و خلفای «فضلالله حروفی» شمرده شده است.

بنابراین گزارش، سید اسحاق «مرشد خراسان» لقب داشت. او در «محرم نامه» سال تولد خود را ٧٧١ه-.ق. نوشته است.

سید اسحاق آثاری در نظم و نثر برای بیان عقاید فرقهی «حروفیه» پدید آورده است که در ذیل به معرفی آنها خواهیم پرداخت.

آثار:

١. اشارت نامه

این اثرِ سروده شده به زبان فارسی، یکی از منابع فرقه ی «حروفیه» است. شاید نسخه هایی از آن در «موزهی ملی بریتانیا» و دانشگاه «کمبریج» موجود باشد. در حال حاضر فقط یک نسخه شناسایی گردید که ذیلا معرفی میشود.

آغاز:

«بیا ای هوشمند حکمت آموز

بفضل ایزدی شمعی برافروز»

نسخه های خطی:

١ نسخه ی خطی در «کتابخانه دانشگاه استانبول» به شماره ١١٧٢ در ٩ برگ ١٩ سطری با کتابت خط نستعلیق زیبا موجود است.

نسخه های چاپی:

چاپ نشده است.

٢. الفت نامه

این اثر را نمیتوان به طور قطع و یقین به سید اسحاق نسبت داد؛ زیرا در هیچ یک از منابع، جزو آثار وی شمرده نشده است. فقط دو نسخه ی خطی از آن در «کتابخانه ی آیت الله العظمی مرعشی نجفی (ره)» موجود است که فهرست نویس نام مولف آن را «اسحاق بیک» آورده است.

برای تحقیق بیشتر باید به اصل نسخه های شماره ٦٩٦٩ و ١٣٢٠٦ مراجعه شود.

٣. امانت نامه

از این اثر یک گزارش در فهرست کتابهای فارسی «واتیکان» به وسیله «اتور روسی» داده شده است. به نوشتهی وی، در متن کتاب از مولف چنین یاد شده است: «امیر کبیر حق الحق بحق و المعارف سید اسحاق ماواه الجنه»

٤. بشارت نامه

یکی دیگر از کتاب های سید اسحاق بشارت نامه است. شاید این اثر نیز به نظم و دربارهی عقاید «حروفیه» است.

نسخه های خطی:

هیچ نسخه ی خطی یافت نشد.

نسخه های چاپی:

چاپ نشده است.

٥. تراب نامه (شراب نامه)

«ادوارد براون» نخستین بار به اشتباه این اثر را شراب نامه تصور کرده است. تراب نامه در سه بخش تنظیم شده است. بخش اول درباره ی نبی (ص). بخش دوم درباره ی ولایت. بخش سوم درباره ی قیامت است. هر بخش با یک مقدمه شروع میشود.

آغاز:

«بسمله. بنام عاشق اول و محب ازل که به نظر جمیل...»

انجام:

«... که الفقر سواد الوجه فی الدارین خ الدین فیها ابد ارضی الله عنه... تم»