راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٧٤ - بيان اعمال باطنى حجّ
نيست كه انسان قصد خانه و درگاه شاه كند و مقصود او غير از آن باشد. از اين رو بايد عزم خود را در درون خويش تصفيه كند و تصفيه آن به اخلاص است و اخلاص به دورى جستن از هر چه در آن رياء و سمعه است ميسّر مىشود و بترسد از اين كه بهتر را بدل به بدتر كند.
٤- قطع علايق:
اين بدان معناست كه ردّ مظالم كند و توبه خود را از همه گناهان براى خدا خالص سازد و بدان كه هر مظلمهاى علاقهاى است و هر علاقه مانند طلبكار حاضرى است كه گريبان او را گرفته و فرياد مىكند: به كجا مىروىي آيا قصد زيارت خانه شاه شاهان دارى در حالى كه در خانه خود فرمان او را اجرا نمىكنى و آن را سبك مىشمارى و مهمل مىگذارى يا آن كه شرم ندارى از اين كه همچون بندهاى گنهكار بر او وارد شوى و او تو را برگرداند و نپذيردي بنابر اين اگر مىخواهى زيارتت قبول شود اوامر او را اجراء كن و مظالم را بازگردان و نخست از همه گناهان خود به درگاه او توبه كن و علاقه خويش را از توجّه به آنچه غير اوست منقطع گردان تا روى دل به او آورى، همچنان كه روى ظاهر را به سوى خانه او كردهاى اگر چنين نكنى بهره تو از سفر حجّ در اوّل جز رنج و تعب و در آخر جز ردّ و طرد چيز ديگرى نخواهد بود. حجّگزار بايد علايق خود را از موطن خود چنان قطع كند كه گويا ديگر به آن جا باز نخواهد گشت و وصاياى خود را در باره عائله و فرزندانش بنويسد، زيرا مسافر و اثاث او در معرض نابودى است مگر آن كه خداوند حفظ كند، و هنگام قطع علايق از موطن خود براى سفر حجّ، قطع علايق را براى سفر آخرت به ياد آورد، چه آن را در پيش رو دارد و آنچه را در اين سفر به جا مىآورد به اميد تسهيل آن سفر است و آنچه ثابت و سرنوشتساز مىباشد همان سفر آخرت است. از اين رو نبايد به هنگام آماده شدن براى مسافرت حجّ از آن سفر غافل بماند.
٥- توشه راه:
و بايد آن از محلّ حلال فراهم شود، و چون حرص بر فزونى توشه را در خود احساس كند و بخواهد طعامى تهيّه كند كه در طول سفر باقى بماند و پيش از