راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٣٥٤ - ٩- ترقّى
فرموده است: وَ سْئَلِ الْقَرْيَةَ الَّتِي كُنَّا فِيها وَ الْعِيرَ الَّتِي أَقْبَلْنا فِيها«١٩» مراد پرسش از اهل قريه است، واژه اهل حذف شده و در تقدير است. همچنين فرموده است: ثَقُلَتْ في السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ«٢٠» يعنى بر اهل آسمانها و زمين پوشيده شده، و اگر چيزى بر طلب كننده پوشيده بماند بر او سنگين خواهد بود، واژه خفيت به ثقلت بدل شده و في به جاى على به كار رفته و أهل حذف و در تقدير است. همچنين فرموده است: وَ تَجْعَلُونَ رِزْقَكُمْ أَنَّكُمْ تُكَذِّبُونَ«٢١» يعنى شكر روزى خود را تكذيب مىكنيد. و نيز: رَبَّنا وَ آتِنا ما وَعَدْتَنا عَلى رُسُلِكَ«٢٢» يعنى على ألسنة (زبانهاى) رسلك و واژه ألسنة حذف شده است. و نيز: إِنَّا أَنْزَلْناهُ في لَيْلَةِ الْقَدْرِ«٢٣» مراد نزول قرآن است در حالى كه واژه قرآن پيش از اين ذكر نشده است. و نيز: حَتَّى تَوارَتْ بِالْحِجابِ«٢٤» فاعل توارت خورشيد است و در پيش مذكور نيست. و نيز: الَّذِينَ اتَّخَذُوا من دُونِهِ أَوْلِياءَ ما نَعْبُدُهُمْ«٢٥» يعنى يقولون (مىگويند) ما نعبدهم ولى يقولون حذف شده است. و نيز: فَما لِهؤُلاءِ الْقَوْمِ لا يَكادُونَ يَفْقَهُونَ حَدِيثاً«٢٦» يعنى: لا يفقهون (نمىفهمند). و نيز: ما أَصابَكَ من حَسَنَةٍ فَمِنَ الله وَ ما أَصابَكَ من سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَفْسِكَ«٢٧» يعنى: يقولون (مىگويند) ما أصابك ... چه اگر آن را در تقدير نگيريم اين آيه با آيه: قُلْ كُلٌّ من عِنْدِ الله تناقض خواهد داشت.
٢- منقول منقلب مانند: وَ طُورِ سِينِينَ يعنى طور سينا، و نيز: سَلامٌ عَلى إِلْ
[١٩] يوسف / ٨٢: از (مردم) آن شهر که در آن بوديم سؤال کن و نيز از کارواني که با آن آمديم بپرس.
[٢٠]- اعراف / ١٨٧: ... امّا در آسمانها و زمين سنگين و پر اهميّت است.
[٢١]- واقعه / ٨٢: و به جاي شکر روزيهايي که به شما داده شده آن را تکذيب ميکنيد.
[٢٢]- آل عمران / ١٩٤: پروردگارا آنچه را به وسيله پيامبران ما را وعده فرمودي به ما مرحمت کن.
[٢٣]- قدر / ١: ما آن (قرآن) را در شب قدر نازل کرديم.
[٢٤]- ص / ٣٢: ... تا در پشت پرده پنهان شد.
[٢٥]- زمر / ٢: و آنها که غير از خدا را اولياي خود قرار دادند (ميگويند) اينها را نميپرستيم ...
[٢٦]و ٢٧ – نساء / ٧٨ و ٧٩: ... پس چرا اينها حاضر نيستند حقايق را درک کنند. آنچه از نيکيها به تو ميرسد از ناحيه خداست و آنچه از بدي به تو ميرسد از خود توست.